در این مقاله به پارامترهای اصلی برای کیفیت سنجی هوای فشرده با توجه به استاندارد ISO8573-1 می پردازیم.

برای کیفیت سنجی هوای فشرده باید 3 پارامتر اصلی آن را شناخت، نقطه شبنم، پارتیکل و روغن، کدام یک مهم ترند؟

در ادامه این مقاله به هر کدام از این پارامترها می پردازیم تا بتوانیم با کلاس بندی های آن آشنا شویم.

استاندارد کیفیت هوای فشرده ISO 8573-1

استاندارد هوای فشرده

میزان هریک از این 3 نوع ماده اصلی (پارتیکل، نقطه شبنم و روغن)، در استاندارد ISO 8573-1 مشخص کننده سطح کیفیت هوا است. که در قالب کلاس های 1 و 2 و … طبقه بندی می شوند. هرچقدر عدد کلاس کمتر باشد، میزان این ناخالصی ها کمتر و هوای‌فشرده پاک تری داریم.

بسته به کاربردی که هوای‌فشرده در صنعت دارد، نوع کلاس هر صنعت مشخص می گردد. مثال در صنعت داروسازی به دلیل اهمیت آن، باید کیفیت هوای‎فشرده مورد استفاده در کلاس یک قرار بگیرد.

3 پارامتر مهم و اساسی هوای فشرده در استاندارد ISO 8573- 1

#1 پارتیکل (PARTICLE)

پارتیکل به ذرات کوچک و معلق در هوا گفته می شود. در فارسی به “ذره” ترجمه می شود.
مقدار مجاز وجود ذرات (Particles) در صنایع مختلف با توجه به حساسیت آن صنعت، تعیین می شود.

به طوری که در جدول استاندارد ISO 8573-1 با توجه به مقدار مجاز این ذرات، تقسیم بندی صورت گرفته است.

هرچقدر محیط آلوده تر باشد، میزان وجود پارتیکل در آن محیط بیشتر است.

پارتیکل در هوای فشرده

پارتیکل ها معمولا شامل موارد زیر می شوند:

  1. مونو اکسید کربن
  2. دی اکسید کربن
  3. ذرات معلق در هوا
  4. گرد و غبار

برای اینکه محصول نهایی کیفیت بالایی داشته باشد، نباید پارتیکل ها با هوای فشرده مصرفی مخلوط شوند.
بنابراین ما باید ذرات مضر را از مسیر هوای‌فشرده خارج کنیم.

بر اساس حجم و تعداد پارتیکل (طبق جدول) این استاندارد شامل کلاس بندی های مختلف است.

به عنوان مثال اگر پارتیکل شما در کلاس 1 قرار داشته باشد،
به این معناست که میزان خروجی مجاز ذرات هوای فشرده بعد از سیستم AIR TREATMENT می تواند حداکثر 0/1 میلی گرم بر متر مکعب باشد.

هرچقدر عدد کلاس هوای فشرده بیشتر شود (کلاس 2،3،…)، میزان خروجی مجاز پارتیکل هم بزرگ تر می شود که
یعنی مقدار بیشتری از ذرات در این هوا وجود دارد.

#2 نقطه شبنم (DEW POINT)

پایین ترین دمایی که در آن سیال در یک فشار ثابت به اولین نقطه چگالش می رسد را نقطه شبنم می گویند.

نقطه شبنم

نقطه شبنم با رطوبت نسبی (RELATIVE HUMIDITY) رابطه ی مستقیم دارد،
هرچقدر عدد نقطه شبنم بیشتر شود رطوبت نسبی هم بیشتر می شود.

میزان رطوبت موجود در هوای فشرده با درایرها کنترل می شود.
با توجه به نیاز مصرف کننده و همچنین کلاس بندی نقطه شبنم، نوع درایر انتخاب می شود.

وجود رطوبت در سیستم هوای فشرده می تواند موجب خساراتی از قبیل خورندگی در لوله ها، آسیب رساندن به ولوها و سیستم های کنترلی و غیره شود.

این را هم ببینید
اهمیت نقطه شبنم و رطوبت

حتما نیاز است به صورت دوره ای نقطه شبنم و رطوبت را با دستگاه های اندازه گیری آن ها کنترل کرد تا از آسیب های احتمالی جلوگیری شود.

با توجه به جدول استاندارد ISO8573-1 عدد نقطه شبنم در کلاس های مختلف هوای فشرده، متفاوت است.

به طور مثال برای کلاس 4 این جدول، عدد نقطه شبنم 3+ درجه سانتی گراد را نمایش می دهد.

رطوبت نسبی: بیشترین رطوبتی که در یک نقطه شبنم، هوا می تواند در خود جذب کند و اگر بیشتر شود تبدیل به قطره (مایع) می شود.

#3 میزان روغن موجود در هوای فشرده (RESIDUAL OIL CONTENT)

در بیشتر صنایع مهمترین پارامتر کیفیت هوای فشرده با توجه به استاندارد ISO 8573-1، میزان روغن است.

روغن در هوای فشرده

در صنایع مختلف با توجه به نوع کارکرد و محصول خروجی، میزان روغن موجود در هوای خروجی کمپرسور متفاوت است که هر صنعت کلاس مخصوص خود را دارد.

با توجه به جدول و میزان روغن مشخص شده برای هر کلاس باید فیلتراسیون متناسب با همان کلاس انجام شود.
به طور مثال در کلاس 1 میزان روغن موجود حداکثر می تواند 0/01 میلی گرم بر متر مکعب باشد.

وجود فیلتر اضافی در سیستم باعث افت فشار و همچنین بالا رفتن هزینه ها تا 20 درصد می شود.
نوع روغن و کیفیت فیلتر استفاده شده در خروجی روغن هوای کمپرسور تاثیر به سزایی دارد.

از این رو بسیار ضروری است که این 3 پارامتر هوای فشرده همیشه در حالت ایده آل قرار بگیرند و
با اندازه گیری دوره ای هرکدام از آن ها به کنترل کیفیت هوای خروجی کمپرسور بپردازیم.

با توجه به صنایع مختلف اگر کیفیت و کلاس هر کدام از این 3 پارامتر از شرایط نرمال خود خارج شود،
باعث آسیب رسیدن به محصول نهایی و یا پایین آمدن کیفیت آن می شود.

مقاله بالا بخشی از بسته جامع آموزش هوای فشرده (CAP) است.

ویدیوهای اصلی با کیفیت عالی (FullHD) هستند. برای مشاهده کامل بسته کلیک کنید.

مشاهده بسته هوای فشرده

به آموزش هوای فشرده علاقه مندم

اگر محتوای آموزشی هوای فشرده را می پسندید برای دریافت آموزش های رایگان فرم را تکمیل کنید.

شماره موبایل پشتیبانی: ۰۹۰۱۷۰۳۹۳۲۹


نظرتون درباره این مقاله چیه؟
ما رو راهنمایی کنید تا اون رو کامل تر کنیم و نواقصش رو رفع کنیم.

توی بخش دیدگاه ها منتظر پیشنهادهای فوق العاده شما هستیم.