ممکن است شما به عنوان یک مهندس مکانیک تاکنون به فکر شرکت در آزمون نظام مهندسی مکانیک افتاده باشید تا
با داشتن مدرک و مجوز معتبر به فعالیت در حوزه های مرتبط با رشته خود بپردازید.
این آزمون سالانه توسط سازمان نظام مهندسی ایران برگزار می شود و برای کسب مدرک آن باید به تمامی قوانین وضع شده ساختمانی از سوی این سازمان مسلط باشید.
در این مقاله می خواهیم به سوالات شما درباره این آزمون بپردازیم، شما هم برای کسب اطلاعات در مورد آن با ما همراه باشید.
۱- معرفی سازمان نظام مهندسی
حتماً تاکنون نام سازمان نظام مهندسی ساختمان را شنیده اید.
این سازمان در سال 1374 با هدف بهبود بخشیدن به سطح کیفی دانش فنی و اجرای کلی قوانین مهندسی و اجرایی به صورت رسمی تاسیس و آغاز به کار نمود.
فارغ التحصیلان 7 رشته عمران، معماری، برق، مکانیک، نقشه برداری، شهرسازی و ترافیک مجاز هستند که
بعد از فارغ التحصیلی و اخذ مدرک کارشناسی یا بالاتر در این سازمان که در همه شهرستان ها و مراکز استان پر جمعیت شعبه دارد، عضو شوند و
از تسهیلات و امکاناتی که سازمان هر استان برای اعضای خود در نظر گرفته، استفاده کنند.
این امکانات می تواند از طریق کمیته رفاه آن سازمان باشد.
برخی از این امکانات می تواند شامل موارد زیر باشد:
- معرفی نامه به بانک ها برای اخذ وام و تسهیلات
- ارائه تخفیفات دوره ای برای مراکز تفریحی و فرهنگی
- استفاده از مخزن کتابخانه سازمان
- استفاده از تورهای گردشی و اردوهای علمی
- اجازه شرکت در سمینارها، کنفرانس ها و جلسات علنی سازمان
و...
۲- تعریف آزمون نظام مهندسی
نظارت بر طراحی و اجرای اصولی و صحیح ساخت و سازها، بر طبق مباحث مقررات ملی ساختمان، یکی از مهم ترین و اصلی ترین وظایف سازمان نظام مهندسی است.
به همین سبب باید تمامی مراحل ساخت به وسیله آن دسته از کارشناسانی تایید شود که از طریق آزمون نظام مهندسی انتخاب شده اند.
کارشناسان این سازمان پس از گرفتن پروانه اشتغال به کار مهندسی، می توانند با سازمان نظام مهندسی همکاری کنند.
این آزمون، به طور کلی زیر نظر سازمان نظام مهندسی و دفتر مقررات ملی ساختمان برگزار می شود که
خود زیر نظر وزارت خانه راه و شهرسازی می باشد.
مسئولیت برگزاری این آزمون نیز بر عهده سازمان سنجش کشور است.
۳- هدف از برگزاری آزمون نظام مهندسی مکانیک
طبق قانون مشخص شده در مقررات ملی ساختمان، سازه های با متراژ پایین نیز موظف به استفاده از ناظر تأسیسات مکانیکی در زمان ساخت هستند تا
به این وسیله از بسیاری مشکلات ساختمان مانند هدررفت انرژی، خطرات ناشی از گاز گرفتگی و یا مشکلات مربوط به آب و فاضلاب و... جلوگیری شود.
هم چنین متخصص تأسیسات می تواند با آگاهی از سیستم های پیشرفته برای بهینه سازی مصرف انرژی و سیستم مناسب آب و فاضلاب در ساختمان نیز طراحی مناسبی ارائه دهد.
به دلیل اهمیت این امر در سال های اخیر، شرکت در آزمون نظام مهندسی مکانیک برای مهندسین تاسیسات بیش از پیش مورد توجه قرار گرفته است.
۴- رشته و گرایش های کلی آزمون نظام مهندسی مکانیک
آن دسته از فارغ التحصیلان رشته هایی هم چون مکانیک بدون گرایش، مکانیک سیالات، مکانیک تأسیسات برودتی یا حرارتی رشته اصلی محسوب می شوند و
می توانند در دو صلاحیت طراحی و نظارت در آزمون نظام مهندسی مکانیک شرکت کنند.
فارغ التحصیلان رشته مکانیک جامدات یا فارغ التحصیلان رشته های ناپیوسته فوق نیز با شرایطی که در ادامه به آن خواهیم پرداخت، می توانند در صلاحیت نظارت و یا حتی با شرایط خاص تری در هر دو صلاحیت شرکت نمایند.
داوطلبان می توانند برای کسب اطلاعات بیشتر به فایل آخرین مصوبه کمیسیون هم ارزی رشته ها مراجعه کنند.
۵- شرایط شرکت در آزمون نظام مهندسی مکانیک (مدارک تحصیلی مورد نیاز)
برای آن که داوطلبی بتواند مجاز به شرکت در آزمون نظام مهندسی مکانیک شود، داشتن مدرک مهندسی (کارشناسی) مکانیک و یا رشته های هم ارز الزامی است.
نکته مهم دیگر این که واجدین شرایط پس از گذشت 3 سال از مدرک کارشناسی یا 2 سال از مدرک کارشناسی ارشد و نهایتا 1 سال پس از دریافت مدرک دکترای خود می توانند در این آزمون شرکت کنند.
البته آن دسته از کسانی که مدرک کارشناسی ناپیوسته دارند، هر 5 سال از تاریخ مدرک کاردانی شان، برابر با یک سال کارشناسی برایشان محاسبه می شود.
این مدت زمان فاصله ای، با عنوان سابقه کار شناخته می شود.
آن دسته از افرادی که دوره خدمت سربازی را می گذرانند نیز می توانند در آزمون شرکت نمایند؛ با این شرط که پس از قبولی در این آزمون تا چهار سال فرصت دارند که
مدرک اصلی خود را جهت دریافت پروانه اشتغال به کار به نظام مهندسی تحویل دهند.
۶- تاریخ برگزاری آزمون
آزمون های نظام مهندسی اغلب در روزهای آخر هفته، یعنی پنجشنبه و جمعه برگزار می شود.
این آزمون در سال های اخیر، به گونه ای است که سالیانه در دو نوبت نظارت و اجرا برگزار می شود.
به این شکل است که صبح پنجشنبه آزمون نظارت و در نوبت عصر آزمون اجرا برگزار می شود.
تاکنون تاریخ دقیقی از سوی نهادهای اجرایی برای برگزاری این آزمون تعیین نشده است؛ اما با توجه به اخبار مربوطه، دفتر مقررات ملی ساختمان تصمیم دارد که
هر کدام از آزمون ها را در پایان شش ماهه اول و دوم سال (نیمه اول، مرداد یا شهریور و نیمه دوم، بهمن و اسفند) برگزار کند.
ثبت نام آزمون اغلب دو ماه پیش از روز برگزاری (تیر/مهر) انجام می شود و
نتایج آزمون نیز حدود دو تا سه ماه پس از آن توسط سایت دفتر مقررات ملی منتشر می شود.
۶-۱- تاریخ برگزاری آزمون نظام مهندسی سال 1403
در سال جدید طبق اخبار موجود امکان برگزاری آزمون بیش از 2بار در سال وجود دارد و آزمون اول در تیرماه 1403 برگزار خواهد شد که روز دقیق آن از سوی سازمان نظام مهندسی اعلام می شود.
۷- منابع آزمون نظام مهندسی مکانیک
در ادامه لیست منابع آزمون که توسط معاونت مسکن و ساختمان وزارت راه و شهرسازی برای آزمون نظام مهندسی مکانیک در دو گرایش طراحی و نظارت اعلام شده برایتان قرار داده ایم.
۷-۱- منابع آزمون مکانیک بخش طراحی
این آزمون شامل مباحث و منابع زیر بوده که به همراه سال اخرین ویرایش مطرح شده است.
- مبحث سوم (حفاظت ساختمان ها در مقابل حریق) - (1395)
- مبحث دوازدهم (ایمنی و حفاظت کار در حین اجرا) - (1392)
- مبحث چهاردهم (تاسیسات مکانیکی) - (1396)
- مبحث پانزدهم (آسانسورها و پلکان برقی) - (1392)
- مبحث شانزدهم (تاسیسات بهداشتی) - (1396)
- مبحث هفدهم (لوله کشی گاز طبیعی) - (1401)
- مبحث نوزدهم (صرفه جویی در مصرف انرژی) - (1399)
- مبحث بیست و یکم (پدافند غیرعامل) - (1395)
- مبحث بیست و دوم (مراقبت و نگهداری از ساختمان ها) - (1392)
- کتاب های راهنمای مباحث مقررات ملی ساختمان
- نشریه 128 سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور جلد 6
- نشریه 172 سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور
- قانون نظام مهندسی و كنترل ساختمان
- مبانی ترمودینامیک، مکانیک سیالات و انتقال حرارت
- اطلاعات عمومی مهندسی مرتبط به تاسیسات مکانیکی در مراجع علمی و فنی معتبر بین المللی
- مسائل مربوط به اجرا و نظارت تاسیسات مکانیکی در ساختمان ها
۷-۲- منابع آزمون مکانیک بخش نظارت و اجرا
آزمون های بخش نظارت و اجرای نظام مهندسی مکانیک دارای منابع مشابه با آزمون طراحی هستند که مبحث دوم مقررات ملی ساختمان (نظامات اداری) - (1384) نیز به آن ها اضافه می شود.
۸- تعداد سوالات و شرایط قبولی آزمون نظام مهندسی مکانیک
تعداد سوالات مطرح شده در آزمون نظام مهندسی مکانیک در هر یک از گرایش های طراحی و نظارت 60 عدد می باشد که
شما باید در طی مدت زمان 180 دقیقه (طراحی) یا 120 دقیقه (نظارت) به آن ها پاسخ دهید.
معیار قبول شدن در آزمون نظام مهندسی به صورت کسب حد نصاب (نمره 50) می باشد.
به این معنی که پاسخ درست به نیمی از سوالات مطرح شده کافیست.
برگزاری آزمون نظام مهندسی به صورت کتاب و جزوه باز (Open Book) می باشد.
به این ترتیب استفاده از ماشین حساب مهندسی مجاز است؛ اما همراه داشتن لپ تاپ، تبلت و موبایل ممنوع اعلام شده است.
۹- مراحل ثبت نام آزمون مکانیک
آزمون نظام مهندسی با همکاری سازمان سنجش و دانشگاه های معتبر کشور برگزار می شود و
مراحل ثبت نام این آزمون به صورت زیر است:
- اول برای آشنایی با دستورالعمل آزمون و نیز اطلاع از هزینه آزمون و پرداخت اینترنتی به سایت مراجعه کنید.
- به سامانه ثبت نام وارد شوید ثبت نام را انجام دهید و از فرم ثبت نام پرینت تهیه کنید.
- در صورت تمایل می توانید برای عضویت سایت نظام مهندسی نیز اقدام نمایید.
- چند روز قبل از برگزاری آزمون، پرینت کارت شناسایی آزمون امکان پذیر خواهد بود.
۱۰- بعد از قبولی در آزمون
پس از موفقیت در آزمون های نظام مهندسی، حداکثر تا 4 سال از تاریخ آزمون فرصت دارید تا شرایط لازم جهت اخذ پروانه مشغول به کار مهندسی را فراهم کنید.
مدارک اخذ پروانه
مدارک مورد نیاز برای دریافت پروانه اشتغال به کار مهندسی شامل موارد زیر می باشد:
- درخواست عضویت خود را ثبت نمایید
- پرینت کارنامه و شماره سریال قبولی در آزمون
- کپی برابر اصل شده از مدارک تحصیلی
- کپی برابر اصل شده از شناسنامه و کارت ملی
- 2 قطعه عکس رنگی 4*6 با زمینه سفید
- نمونه فرم مهر و امضا
