پرش به محتوای اصلی
کنترلر pid

کنترلر PID چیست؟ (نحوه تعیین ضرایب)

عفیفه فلاح۴ دقیقه مطالعه

کنترلر PID یا کنترل کننده پی آی دی (PID controller) از رایج ترین الگوریتم های کنترلی است که در بسیاری از فرآیندهای کنترلی نظیر موارد زیر کاربرد دارد:

  • کنترل سرعت موتور DC
  • کنترل فشار
  • کنترل دما
  • و موارد دیگر

در این مقاله به طور کامل در مورد نحوه عملکرد کنترلرهای pid صحبت خواهیم کرد.

۱- آموزش کنترلر pid با پی ال سی 1200 زیمنس

۲- نحوه کار کنترلر PID چیست؟

اول از همه می پردازیم به این مسئله که کنترلر PID به چه معناست؟

۲-۱- pid مخفف چیست؟

PID مخفف کلمات Proportional (تناسبی)، Integral (انتگرال ­گیر)، Derivative (مشتق­ گیر) است.

اگر لازم باشد که چیزی را ثابت نگه داریم، مثلا درجه حرارت ودما، از این روش استفاده می کنیم.

پی آی دی مخفف مشتق انتگرال نسبی

اساسا، کنترل کننده PID از حلقه های فیدبکی (control loop feedback) که با سنسور دما ایجاد می شود، استفاده می کند تا اطمینان حاصل شود که خروجی درخواست شده همان چیزی باشد که دریافت می کنیم.

۲-۲- تنظیم ضرائب (PID (P - I - D

یکی از مسائل بسیار مهم در استفاده از کنترلر های پی آی دی، تنظیم ضرائب پی آی دی می باشد.

اهمیت این کار در کارکرد صحیح سنسورها و حلقه کنترل دما می باشد.

به سادگی و با استفاده از PLC یا کنترلر دما می توانیم سیستم را تنظیم کرده (tune) و دما یا فشار یا دور موتور را به خوبی کنترل کنیم.

در گام سوم همین مقاله به پی آی دی کنترلر با کنترلر دما اشاره می کنیم.

۲-۳- کنترلر pid به زبان ساده

كنترلرهای PID چه هستند؟ و چه زمانی در اتوماسیون صنعتی و PLC ها از آن ها استفاده می شود؟

در ویدئو زیر، درباره PID ها می آموزیم.

۳- کنترلر پی آی دی در کروز کنترل خودرو

سامانه کنترل سرعت در خودرو یا کروز کنترل (cruise control)، یکی از ضروری ترین PID کنترلرهای مورد استفاده در زندگی روزمره ما است.

ابتدا سرعت ماشین را به سرعت مدنظرمان می رسانیم، سپس کروز کنترل خودرو را تنظیم می­ کنیم.

کروز کنترل سیگنال ­های خروجی را برای تنظیم سرعت، به throttle (خفه کننده) ارسال می کند.

یک سنسور سرعت (speed sensor) با به دست آوردن فیدبک حلقه کنترل و ارسال آن به کروز، کم یا زیاد شدن سرعت و مقدار این افزایش یا کاهش را برای throttle ماشین تعیین می کند.

سیستم کروز کنترل و کنترلر PID

۴- کنترل دما با کنترلر PID (تاسیسات حرارتی)

PID های کنترل کننده دما یک نوع مستقل و رایج مورد استفاده در تولید و صنعت هستند.

این کنترل کننده ها کارایی بالایی در کنترل درجه حرارت تجهیزات مختلف دارند و استفاده و راه اندازی از آن ها بسیار ساده است.

کنترل دما بوسیله کنترلر PID

برای مثال، یک کنترل کننده PID درجه حرارت لوله های فرآیند را کنترل می کند.

در ابتدا، مثلا، 200 درجه فارنهایت را به عنوان نقطه تنظیم (set point) وارد می کنیم.

حال کنترلر، سیگنالی را به خروجی می­ فرستد تا گرمایش را آغاز کند.

فیدبک حلقه کنترل به شکل یک ترموکوپل است که درجه حرارت را می ­خواند.

در مثال ما، کنترلر PID می تواند به عنوان کنترل خاموش-روشن در سیستم ایجاد گرمایش کار کند.

گرمایش و کنترل دما بوسیله کنترلر PID

همراه با نقطه تنظیم 200 درجه، ما کنترل کننده را در چند درجه بالا و پایین 200 نیز قرار می دهیم.

هنگامی که ترموکوپل دمای 202 درجه را ­خواند، گرمایش خاموش می شود.

هنگامی که 198 درجه را ­خواند، گرمایش روشن می شود.

این ساده ترین شکل از کنترلر PID است.

کنترل خاموش و روشن بوسیله کنترلر PID

۵- کنترلر PID در سیستم PLC

می توانیم یک کنترلر PID را با PLC تنظیم کنیم.

به جای استفاده از یک واحد مستقل، می توانیم از کارت های ورودی و خروجی موجود در PLC استفاده کنیم.

متغیر فرآیند (process variable) یا فیدبک حلقه کنترل، به کارت ورودی ما مخابره و به PID برنامه می شود و خروجی کنترل شده، به کارت خروجی مخابره می شود.

PID در PLC می تواند تمام ریاضیات را انجام داده و بر مبنای متغیرها و نقاط تنظیم تصمیم بگیرد.

مهم نیست که با چه روشی تنظیم را انجام می دهیم، کنترلر PID انتخابی عالی برای یک فرآیند خودکار است.

گرمایش و کنترل دما با کنترلر PLC

به طور خلاصه، یک کنترلر PID یک الگوریتم کنترلی، است.

PID می تواند فرآیندهای خودکار مثل دما، فشار و یا جریان را به طور اتوماتیک ثابت نگه دارد.

PID ها با استفاده از فیدبک حلقه کنترل یا متغیرهای فرآیند، جایی که خروجی باید باشد را مانیتور می کنند و معمولا در قالب حسگرها و فاصله­ سنج ها (متر) این کار را انجام می دهند.

PID ها در اشکال مختلفی مثل واحدهای مستقل (standalone units) و برنامه نویسی PLC وجود دارند.

الگوی کار در کنترلر PID

ما می­ توانیم کارت های ورودی و خروجی خود را همراه با نرم افزار برنامه نویسی برای راه اندازی PID استفاده کنیم.

بلوک برنامه در کنترلر PID

امیدوارم این مقاله در درک نحوه استفاده از یک کنترلر PID به شما کمک کند.

اشتراک‌گذاری:
دانلود PDF مقاله
اتوماسیون زیمنس
مسیر یادگیری کامل‌تر

این مقاله فقط شروع مسیر است

اگر می‌خواهید این مبحث را از پایه تا کاربرد صنعتی یاد بگیرید، آموزش کامل نماتک مسیر یادگیری شما را سریع‌تر و منظم‌تر می‌کند.

آموزش‌های رایگان مرتبط را از دست ندهید

شماره موبایل خود را وارد کنید تا نمونه آموزش‌ها، مقاله‌های کاربردی و پیشنهادهای مرتبط با این حوزه را برایتان ارسال کنیم.

تصویر عفیفه فلاح

نویسنده

عفیفه فلاح

کارشناس ارشد از دانشگاه علوم و تحقیقات. به فناوری های جدید به خصوص در حیطه نانو علاقمندم. به نظرم آموزش مجازی و با استفاده از امکانات جدید، کاربردی تر از شیوه های قدیمی هستن. در همکاری با تیم تولید محتوای نماتک، سعی میکنم مطالب آموزشی کاربردی رو در اختیار مخاطبان بزارم.

دیدگاه‌ها و پرسش‌ها

۳ دیدگاه

ثبت دیدگاه شما

  • تصویر یوسفی
    یوسفی
    ۲۳ خرداد ۱۴۰۲

    سلام چطور میشه کنترلر pc21-A رو از راه دور کنترل کرد و فرمان داد ماژولش رو میخواستم

    • تیم پشتیبانی نماتک۲۴ خرداد ۱۴۰۲

      سلام جناب یوسفی بزرگوار پیشنهاد میکنم برای دریافت پاسخ از عزیزانی که در این حوزه تجربه و تخصص کافی رو دارند در بخش تالار گفتگو (فروم) نماتک به آدرس زیر سوالتون رو مطرح بفرمایید. https://namatek.com/forum/ موفق باشید

  • تصویر محمد
    محمد
    ۲۳ تیر ۱۳۹۹

    با سلام یه سوال در مورد تایمر ها داشتم در plc 300 در tia portal تایمری بخوایم که زمان کل در سرویس بودن یه پمپ رو نشون بده باید چیکار کنم ؟

    • تیم پشتیبانی نماتک۲۳ تیر ۱۳۹۹

      سلام سوالات تخصصی خودتون رو در فروم نماتک مطرح بفرمایید با تشکر و ارزوی موفقیت

  • تصویر سعید محمدی راد
    سعید محمدی راد
    ۲۲ اردیبهشت ۱۳۹۹

    با سلام و خسته نباشید خدمت شما اساتید خیلی ممنون از زحمات شما خیلی از سوالات و مشكلات من راجع به pid حل شد و واقعا از شما ممنونم

    • تیم پشتیبانی نماتک۲۲ اردیبهشت ۱۳۹۹

      سلام ممنون از اینکه ما رو با انرژی خوبتون همراهی میکنیم باعث افتخار و خوشحالی ماست که این مقاله برای شما مفید واقع شده. موفق و پیروز باشید

Namatek logo