در اقتصاد مدرن، یکی از مهمترین منابع درآمدی دولت‌ها، مالیات بر ارزش افزوده است که بر فروش کالاها و خدمات اعمال می‌شود.
این نوع مالیات با هدف توزیع عادلانه بار مالیاتی، افزایش شفافیت اقتصادی و تأمین منابع مالی پایدار برای دولت طراحی شده است.
مالیات بر ارزش افزوده نه تنها به دولت این امکان را می‌دهد که هزینه‌های عمومی و پروژه‌های توسعه ای را تأمین کند؛ بلکه با مکانیزم دقیق خود، از تقلب و فرار مالیاتی جلوگیری کرده و جریان اقتصادی کشور را شفاف تر می‌سازد.
مالیات بر ارزش افزوده یک ابزار مهم برای مدیریت مالی کشور و حمایت از اقتصاد سالم و شفاف است.
در این مقاله به بررسی مالیات بر ارزش افزوده، ویژگی‌ها، انواع، نحوه محاسبه و نحوه عملکرد، استراتژی اعمال و مزایا و معایب مالیات بر ارزش افزوده می‌پردازیم.
۱- مالیات بر ارزش افزوده چیست؟
مالیات بر ارزش افزوده (VAT) یک مالیات مصرفی است که بر کالاها و خدمات در هر مرحله از زنجیره تأمین که در آن ارزش افزوده شده، از تولید تا نقطه فروش، اعمال می‌شود.
برخلاف مالیات فروش که فقط در مرحله خرده فروشی اخذ شده، مالیات بر ارزش افزوده در هر مرحله از تولید یا توزیع اعمال می‌شود.
نرخ مالیات بر ارزش افزوده می‌تواند بین کشورها به شکل قابل توجهی متفاوت باشد؛ همه کشورها، این سیستم را اجرا نمی‌کنند.
مصرف کنندگان یا کاربران نهایی در نهایت هزینه را متحمل می‌شوند و ارزش افزوده مشمول مالیات را در سراسر زنجیره تأمین محاسبه می‌کنند.
مالیات بر ارزش افزوده توسط مالیات دهنده در جریان یک معامله تجاری اعمال می‌شود.
ارزش افزوده نشان دهنده تفاوت بین کل فروش و کل خرید مالیات دهنده در یک دوره خاص است.
برخلاف مالیات بر درآمد که مبتنی بر سود مشمول مالیات است، این مالیات ارزش افزوده را در هر مرحله از معامله، از نیروی کار و مواد اولیه تا فروش محصول نهایی، هدف قرار می‌دهد.
۱-۱- چه کسی مسئول مالیات بر ارزش افزوده است؟
مالیات بر ارزش افزوده ماهیتاً یک مالیات غیرمستقیم است که بار نهایی آن بر دوش مصرف کنندگان نهایی می‌افتد.
فروشنده از نظر قانونی مسئول پرداخت مالیات بر ارزش افزوده است؛ با این حال، مبلغ مالیات می‌تواند به خریدار، انتقال دهنده یا اجاره کننده کالاها، املاک یا خدمات منتقل شود.
در مورد واردات، وارد کننده مسئولیت پرداخت مالیات بر ارزش افزوده را بر عهده دارد.
مؤدی مالیات بر ارزش افزوده می‌تواند شخص حقیقی یا حقوقی باشد، صرف نظر از این که یک سازمان خصوصی غیرانتفاعی و غیرسهامی باشد (صرف نظر از این که درآمد خالص آنها چگونه استفاده می‌شود یا این که منحصراً به اعضا می‌فروشند) یا یک نهاد دولتی باشد.
فردی که بار مالیاتی را متحمل می‌شود، لزوماً مسئول مستقیم پرداخت یا انتقال مبلغ مالیات نیست.
به عبارت ساده، در نهایت مصرف کننده نهایی بار مالیاتی را متحمل می‌شود و مالیات بر ارزش افزوده را از طریق قیمت خرید پرداخت کرده، در حالی که فروشنده به عنوان واسطه عمل کرده و مالیات را جمع آوری و به دولت پرداخت می‌کند.
۱-۲- معافیت مالیات بر ارزش افزوده در ایران
در ایران، برخی افراد و فعالیت‌ها از پرداخت مالیات بر ارزش افزوده معاف هستند تا بار مالی کمتر شده و حمایت از بخش‌های حیاتی اقتصاد فراهم شود.
مهمترین این گروه‌ها عبارت اند از:
- کسب و کارهای کوچک: کسب و کارهایی با درآمد سالانه زیر حد نصاب
- مؤسسات آموزشی و پژوهشی: مدارس، دانشگاه‌ها و مراکز تحقیقاتی فعال در آموزش و پژوهش
- خدمات پزشکی و درمانی: بیمارستان‌ها، کلینیک‌ها و داروخانه‌ها و همچنین خدمات مرتبط با سلامت
- فعالیت‌های کشاورزی و تولید مواد غذایی اساسی: شامل کشاورزی، دامداری و تولید محصولات خوراکی ضروری
- صادرات کالا و خدمات: کالاها و خدمات صادر شده به خارج از کشور
این معافیت‌ها با هدف حمایت از اقشار کم درآمد جامعه، بخش‌های ضروری و توسعه صادرات اعمال می‌شوند.
۱-۳- تراکنش‌های مشمول مالیات بر ارزش افزوده
در ایران، مالیات بر ارزش افزوده بر تمامی تراکنش‌های اقتصادی که شامل فروش کالا یا ارائه خدمات تجاری باشند، اعمال می‌شود، مگر این که قانون آنها را معاف کرده باشد.
مهمترین مواردی که مشمول مالیات بر ارزش افزوده می‌شوند، عبارت اند از:
- فروش کالا: هرگونه فروش کالا در داخل کشور توسط تولیدکننده، واردکننده یا فروشنده، شامل مالیات بر ارزش افزوده می‌شود.
- ارائه خدمات: خدماتی مانند تعمیرات، حمل و نقل و خدمات فنی - حرفه‌ای و دیجیتالی مشمول مالیات بر ارزش افزوده هستند.
- واردات کالا: کالاهای وارداتی به کشور مشمول مالیات بر ارزش افزوده بوده و در مرحله ورود به گمرک محاسبه می‌شوند.
- سایر تراکنش‌های اقتصادی – تجاری: معاملات پیمانکاری، خرید مواد اولیه و فروش دارایی‌های تجاری که ماهیت اقتصادی دارند، شامل مالیات بر ارزش افزوده هستند.
این تراکنش‌ها با هدف شفافیت اقتصادی، عدالت مالیاتی و تأمین منابع پایدار برای دولت مشمول مالیات بر ارزش افزوده قرار می‌گیرند.
۲- ویژگی‌های مالیات بر ارزش افزوده
از جمله ویژگی‌های مالیات بر ارزش افزوده می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
۲-۱- چند مرحله‌ای بودن
مالیات بر ارزش افزوده در هر مرحله از زنجیره تأمین دریافت می‌شود؛ یعنی از تولیدکننده مواد اولیه گرفته تا توزیع کننده و فروشنده نهایی. اما نکته مهم این است که تنها بر ارزش افزوده در هر مرحله اعمال می‌شود و از پرداخت مالیات مضاعف جلوگیری می‌کند.۲-۲- شفافیت مالیاتی
چون در هر فاکتور خرید و فروش، مبلغ مالیات بر ارزش افزوده جداگانه درج می‌شود، شفافیت مالی بالا می‌رود. این امر باعث می‌شود، دولت راحت‌تر درآمد مالیاتی را رصد کرده و کسب و کارها هم دقیق‌تر حسابرسی شوند.۲-۳- کاهش فرار مالیاتی
در سیستم مالیات بر ارزش افزوده، زنجیره‌ای از معاملات ثبت می‌شود که به صورت خودکار کنترل متقابل ایجاد می‌کند. یعنی وقتی یک فروشنده مالیات بر ارزش افزوده دریافت کرده، خریدار همان مالیات بر ارزش افزوده را به‌عنوان اعتبار مالیاتی ثبت می‌کند. این پیوستگی، احتمال پنهان کاری یا گزارش نادرست را کاهش می‌دهد.۲-۴- عدالت در مالیات گیری
یکی از اصول مالیات بر ارزش افزوده این است که کالاها و خدمات مشابه باید تحت قوانین مشابه مالیاتی قرار گیرند. این موضوع از تبعیض مالیاتی جلوگیری کرده و شرایطی برابر برای رقابت ایجاد می‌کند.۳- انواع مالیات بر ارزش افزوده
۳-۱- استاندارد
رایج‌ترین نوع مالیات بر ارزش افزوده است که بر بیشتر کالاها و خدمات با نرخ مشخص و یکسان اعمال می‌شود. مثلاً در برخی کشورها نرخ پایه ۱۵ یا ۲۰ درصد است.۳-۲- تفاضلی
در این نوع، نرخ مالیات بر ارزش افزوده برای کالاهای وارداتی و کالاهای داخلی متفاوت است. هدف از این کار حمایت از تولیدکنندگان داخلی و مدیریت تراز تجاری است.۳-۳- مالیات بر ارزش افزوده ویژه کسب و کارهای کوچک
برای کسب و کارهای کوچک، قوانین ساده‌تری وجود دارد تا بار اداری و گزارش دهی کمتر شود. این امر باعث می‌شود مشاغل نوپا یا خرد نیز بتوانند راحت‌تر در چرخه مالیاتی حضور داشته باشند.۳-۴- چند نرخی
در این حالت، کالاها و خدمات مختلف نرخ متفاوتی دارند. برای مثال، کالاهای ضروری مثل مواد غذایی و داروها با نرخ پایین‌تر (یا حتی صفر درصد) مشمول مالیات بر ارزش افزوده می‌شوند، در حالی که کالاهای لوکس نرخ بالاتری دارند.۳-۵- معکوس
در شرایطی خاص، مسئولیت پرداخت مالیات بر ارزش افزوده به جای فروشنده، به خریدار منتقل می‌شود. این روش بیشتر در معاملات بین المللی یا بین شرکت‌های بزرگ کاربرد دارد.۳-۶- مبتنی بر مقصد
نرخ مالیات بر ارزش افزوده بر اساس محل مصرف یا مقصد نهایی کالا تعیین می‌شود. یعنی مالیات در جایی اخذ می‌شود که کالا یا خدمت مصرف شده، نه در محل تولید.۳-۷- با نرخ صفر
برخی کالاها و خدمات، مانند صادرات یا محصولات خاص، مشمول نرخ صفر هستند. در این حالت، فروشنده می‌تواند، اعتبار مالیات بر ارزش افزوده پرداخت شده در ورودی را پس بگیرد، اما مشتری نهایی مالیات بر ارزش افزوده اضافی نمی‌پردازد.۴- نحوه محاسبه مالیات بر ارزش افزوده
محاسبه مالیات بر ارزش افزوده بر اساس دو جز اصلی انجام می‌شود:
- مالیات بر ارزش افزوده خروجی: این همان مالیاتی است که کسب و کار از مشتریان هنگام فروش کالا یا ارائه خدمات دریافت می‌کند.
- مالیات بر ارزش افزوده ورودی: این مالیاتی است که کسب و کار هنگام خرید مواد اولیه، تجهیزات یا خدمات پرداخت کرده است.
اگر مقدار مالیات بر ارزش افزوده خروجی بیشتر از مالیات بر ارزش افزوده ورودی باشد، کسب و کار موظف است ما به التفاوت را به دولت پرداخت کند.
اگر مالیات بر ارزش افزوده ورودی بیشتر باشد، کسب و کار می‌تواند از دولت استرداد مالیاتی (بازپرداخت) بگیرد یا آن را به عنوان اعتبار برای دوره‌های بعد ذخیره کند.
مثال ساده:
فرض کنید یک شرکت مواد اولیه ای به ارزش ۱۰۰۰ تومان خریداری کرده و بابت آن ۱۰٪ مالیات بر ارزش افزوده یعنی ۱۰۰ تومان پرداخت کرده، این مالیات بر ارزش افزوده ورودی است.
سپس کالا را با ارزش ۲۰۰۰ تومان به مشتری می‌فروشد و ۱۰٪ مالیات بر ارزش افزوده یعنی ۲۰۰ تومان از خریدار دریافت می‌کند، این مالیات بر ارزش افزوده خروجی است.
در پایان دوره شرکت باید ۱۰۰ تومان به دولت پرداخت کند.
۴-۱- محاسبه مالیات بر ارزش افزوده برای سال 1405 در ایران
نرخ عمومی مالیات بر ارزش افزوده برای سال ۱۴۰5 با افزایش یک واحد درصدی نسبت به سال قبل، ۱۰ درصد تعیین شده است.
این افزایش ۱۰ درصدی برای حمایت از تأمین منابع مالی عمومی، متناسب سازی حقوق بازنشستگان کشوری و لشکری و صندوق بازنشستگی فولاد در نظر گرفته شده است.
در حالی که نرخ استاندارد ۱۰ درصد است، برخی کالاها مانند کالاهای آسیب رسان نرخ متفاوتی خواهند داشت.
نرخ مالیات بر ارزش افزوده در سال ۱۴۰5 برابر است با:
- نرخ عمومی: ۱۰ درصد بر تمام کالاها و خدماتی که مشمول این مالیات می‌شوند.
- کالاهای آسیب رسان: نرخ مالیات بر ارزش افزوده برای این کالاها بین ۲ تا ۱۰ درصد خواهد بود.
- سهم دولت: با افزایش نرخ مالیات بر ارزش افزوده به ۱۰ درصد، سهم دولت از این مالیات به ۷ درصد افزایش یافته است.
۴-۱-۱- نحوه محاسبه و پرداخت مالیات بر ارزش
- مراجعه به سامانه: مراحل ثبت و پرداخت مالیات بر ارزش افزوده از طریق سامانه سازمان امور مالیاتی به آدرس my.tax.gov.ir انجام می‌شود.
- مراحل ثبت اظهارنامه: با انتخاب پرونده مورد نظر، ورود به سامانه ارزش افزوده، تکمیل اطلاعات مربوط به کالاها و خدمات مشمول و معاف و در نهایت تایید نهایی اطلاعات انجام می‌شود.
- دریافت کد رهگیری: پس از تأیید نهایی، کد رهگیری برای پرداخت صادر می‌شود.
۵- نحوه عملکرد مالیات بر ارزش افزوده
مالیات بر ارزش افزوده مبتنی بر مصرف است، نه درآمد.
برخلاف مالیات بر درآمد تصاعدی که مالیات بیشتری را بر ثروتمندان وضع می‌کند، مالیات بر ارزش افزوده به صورت مساوی از هر خریدی اخذ می‌شود.
بیش از ۱۶۰ کشور از سیستم مالیات بر ارزش افزوده استفاده می‌کنند.
مالیات بر ارزش افزوده در هر مرحله از فرآیند تولید، توزیع و فروش یک کالا، بر حاشیه سود ناخالص وضع می‌شود.
مالیات در هر مرحله ارزیابی و وصول می‌شود.
این با سیستم مالیات فروش متفاوت است، که در آن مالیات فقط توسط مصرف کننده در انتهای زنجیره تأمین ارزیابی و پرداخت می‌شود.
فرض کنید، یک شکلات در کشوری با نام الکسیا تولید و فروخته می‌شود.
الکسیا مشمول مالیات بر ارزش افزوده ۱۰٪ است.
نحوه اعمال مالیات به این صورت است:
۵-۱- خرید مواد اولیه توسط تولیدکننده
یک تولیدکننده برای ساخت شکلات، مواد اولیه (مثل کاکائو و شکر) را از تأمین کننده خریداری می‌کند. قیمت مواد اولیه ۱۰۰ تومان است و ۱۰ تومان مالیات بر ارزش افزوده نیز به آن اضافه می‌شود که در مجموع ۱۱۰ تومان پرداخت می‌شود. این مبلغ باید توسط تأمین کننده به دولت پرداخت شود.۵-۲- فروش تولیدکننده به خرده فروش
تولیدکننده شکلات را به قیمت ۲۵۰ تومان به علاوه ۲۵ تومان مالیات بر ارزش افزوده به یک خرده فروش می‌فروشد که در مجموع ۲۷۵ تومان می‌شود. تولیدکننده تنها ۱۵ تومان به دولت پرداخت می‌کند؛ این مبلغ همان مالیات بر ارزش افزوده در این مرحله است، پس از کسر ۱۰ تومان مالیات پرداختی مرحله قبل. توجه داشته باشید که این ۱۵ تومان معادل ۱۰٪ از حاشیه سود ناخالص ۱۵۰ تومانی تولیدکننده است.۵-۳- فروش خرده فروش به مصرف کننده
یک خرده فروش شکلات را به قیمت ۵۰۰ تومان به علاوه ۵۰ تومان مالیات بر ارزش افزوده که در مجموع ۵۵۰ تومان می‌شود، به مصرف کننده می‌فروشد. خرده فروش ۲۵ تومان به دولت پرداخت می‌کند که مالیات بر ارزش افزوده خالص این مرحله است. این ۲۵ تومان نیز معادل ۱۰٪ از حاشیه سود ناخالص ۲۵۰ تومانی خرده فروش است.طرفداران این مالیات معتقد هستند که برخلاف مالیات بر درآمد، مالیات بر ارزش افزوده، درآمد دولت را بدون تحمیل هزینه‌های اضافی بر مالیات دهندگان ثروتمند افزایش می‌دهد.
همچنین این مالیات ساده‌تر و استانداردتر از مالیات فروش سنتی در نظر گرفته می‌شود و مشکلات انطباق کمتری دارد.
از سوی دیگر، منتقدان معتقدند که مالیات بر ارزش افزوده یک مالیات کاهنده است که بار اقتصادی بی موردی را بر مصرف کنندگان کم درآمد تحمیل می‌کند و در عین حال بار بوروکراتیک را بر مشاغل افزایش می‌دهد.
۶- استراتژی اعمال مالیات بر ارزش افزوده بین المللی
- رویکرد تیمی را به کار بگیرید و اطلاعات را به اشتراک بگذارید: از آنجایی که برنامه ریزی اولیه برای خریدهای بین المللی بین کشورها معمولاً مدت‌ها قبل از شروع تلاش انجام می‌شود، بهترین روش این است که رویکرد تیمی را در طول تلاش حفظ کنید و مرتباً اطلاعات را با ذینفعان لازم (بین هر دو کشور) به اشتراک بگذارید. این اقدامات همه ذینفعان را قادر می‌سازد تا بر موانعی مانند زبان، منطقه زمانی و فرهنگ که ممکن است، پیش بیاید، غلبه کنند.
- قبل از خرید، تأیید معافیت مالیات بر ارزش افزوده را پیگیری کنید: روش زمان فروش، روش ترجیحی برای دریافت معافیت مالیات بر ارزش افزوده است، زیرا مشتری هرگز مالیات بر ارزش افزوده را برای خریدها پرداخت نمی‌کند و اکثر مسئولیت‌های اداری را بر عهده فروشنده خارجی قرار می‌دهد. روش بازپرداخت ترجیحی نیست، زیرا اکثر مسئولیت‌های اداری را بر عهده شریک صنعتی قرار می‌دهد و می‌تواند، زمان قابل توجهی را برای آن نهاد صرف کرده تا از اداره مالیات کشور خارجی بازپرداخت را دریافت کند. همچنین، پیگیری معافیت مالیات بر ارزش افزوده برای کل قراردادها، در صورت لزوم، بهترین روش است، زیرا نیاز به تأیید هر خرید برای معافیت مالیات بر ارزش افزوده توسط کشور خارجی را از بین می‌برد.
- فرآیندها و تعریف حوزه‌های مسئولیت ساده سازی شود: به احتمال زیاد فرآیندها و مسئولیت‌های معافیت از مالیات بر ارزش افزوده برای هر خرید بین المللی متفاوت خواهد بود. این امر صرفاً به این دلیل است که هر خرید بین المللی با یک کشور خارجی منحصر به فرد است. با این حال، از آنجایی که فعالیت‌های معافیت از مالیات بر ارزش افزوده ماهیتی مشابه با سایر فعالیت‌های اداری دارند، فرآیندها و مسئولیت‌ها باید مستند شده و در دسترس ذینفعان درگیر قرار گیرند. اسناد رویه ای، مانند رویه‌های عملیاتی استاندارد، باید شامل نظر افراد در کشور خارجی و شرکای صنعتی در مورد آن خرید بین المللی خاص باشد. این امر از ایجاد فرآیندهای ساده ای که کارآمد، ساده برای تکمیل و قابل فهم برای همه هستند، پشتیبانی می‌کند.
- مستندات را مرتباً نگهداری و گزارش دهید: مستندات فقط به فرآیندها یا رویه‌ها مربوط نمی‌شود. بخش‌های متعددی از فعالیت‌های معافیت مالیات بر ارزش افزوده وجود دارد که باید مستندسازی شوند. این امر شامل درخواست‌های معافیت مالیات بر ارزش افزوده، تأییدیه‌های معافیت مالیات بر ارزش افزوده و اسناد قرارداد و همچنین پیش فاکتورها یا فاکتورهای فروشندگان می‌شود. مسئولیت‌های مستندسازی برای شرکای صنعتی اعمال می‌شود. اسناد بسیار مهم هستند، زیرا اکثر آنها به چندین زبان ترجمه می‌شوند تا الزامات هر کشور را برآورده کنند و دارای امضا از مقامات تعیین شده هستند.
۷- مزایا و معایب مالیات بر ارزش افزوده
در این بخش به بررسی مزایا و معایب مالیات بر ارزش افزوده می‌پردازیم.
۷-۱- مزایای مالیات بر ارزش افزوده
- مالیات بر ارزش افزوده، نقاط ضعف مالیاتی را می‌بندد: طرفداران این قانون استدلال می‌کنند که مالیات بر ارزش افزوده نه تنها قانون پیچیده مالیات فدرال را تا حد زیادی ساده می‌کند و کارایی سازمان درآمد داخلی را افزایش می‌دهد، بلکه فرار از پرداخت مالیات را نیز بسیار دشوارتر می‌کند.
- مالیات بر ارزش افزوده انگیزه قوی تری برای کسب درآمد ایجاد می‌کند: اگر مالیات بر ارزش افزوده جایگزین مالیات بر درآمد شود، شکایت‌های بازدارنده علیه سیستم‌های مالیاتی تصاعدی را از بین می‌برد. شهروندان می‌توانند، بیشتر پولی را که به دست می‌آورند، نگه دارند و فقط هنگام خرید کالا مشمول مالیات می‌شوند. این تغییر نه تنها انگیزه قوی‌تری برای کسب درآمد ایجاد می‌کند؛ بلکه پس انداز را نیز تشویق می‌کند و هزینه‌های بیهوده را کاهش می‌دهد.
- ممکن است، منبع درآمد پایداری فراهم کند: افزودن مالیات بر ارزش افزوده به مجموعه مالیات، جریان درآمدی پایداری را برای دولت فراهم می‌کند. این امر همچنین منبع درآمد پایداری را تضمین می‌کند؛ زیرا مبتنی بر مصرف است نه درآمد.
۷-۲- معایب مالیات بر ارزش افزوده
- هزینه انجام کسب و کار ممکن است افزایش یابد: از آنجا که مالیات بر ارزش افزوده در هر مرحله از فرآیند فروش محاسبه می‌شود، بخش حسابداری به تنهایی بار بیشتری را برای یک شرکت ایجاد کرده که سپس هزینه اضافی را به مصرف کننده منتقل می‌کند. وقتی معاملات نه تنها محلی، بلکه بین المللی نیز باشند، پیچیده تر می‌شود. کشورهای مختلف ممکن است، تفسیرهای متفاوتی از نحوه محاسبه مالیات داشته باشند. این امر نه تنها لایه دیگری به بوروکراسی اضافه می‌کند، بلکه می‌تواند، منجر به تأخیرهای غیرضروری در معاملات نیز شود.
- ممکن است، فرار مالیاتی را تشویق کند: اگرچه حفظ سیستم مالیات بر ارزش افزوده ممکن است، ساده تر باشد، اما اجرای آن پرهزینه تر است. فرار مالیاتی می‌تواند ادامه پیدا کرده و حتی اگر عموم مردم از آن حمایت کامل نکنند، گسترده شود. به ویژه کسب و کارهای کوچکتر می‌توانند با پرسش از مشتریان خود مبنی بر این که آیا به رسید نیاز دارند، از پرداخت مالیات بر ارزش افزوده طفره بروند و اضافه کنند که اگر رسید رسمی صادر نشود، قیمت محصول یا خدمات خریداری شده کمتر خواهد بود.
- ممکن است منجر به افزایش قیمت‌ها شود: منتقدان خاطر نشان می‌کنند که مصرف کنندگان معمولاً با اعمال مالیات بر ارزش افزوده، قیمت‌های بالاتری را برای کالاها و خدمات می‌پردازند. اگرچه مالیات بر ارزش افزوده از نظر تئوری، بار مالیاتی را بر ارزش افزوده یک کالا در طول زنجیره تأمین از مواد اولیه تا محصول نهایی پخش می‌کند، اما در عمل، افزایش هزینه‌ها معمولاً به مصرف کننده منتقل می‌شود.
