پژوهشگر سرطانشناسی
Oncology Researcherپژوهشگر سرطانشناسی سازوکارهای سلولی و مولکولی پیدایش، رشد و متاستاز سرطان را مطالعه میکند و روشهای تازهٔ تشخیص، پیشگیری و درمان را در آزمایشگاه و کارآزمایی بالینی میآزماید. او یافتههای علوم پایه را به بیومارکر، دارو یا پروتکل درمانی قابل استفاده برای بیمار تبدیل میکند.
- کد SOC
- NM-725
- کد ISCO
- 2131

معرفی شغل
پژوهشگر سرطانشناسی روی این پرسش کار میکند که چرا یک سلول سالم سرطانی میشود و چه مداخلهای میتواند رشد و متاستاز تومور را متوقف کند. کار او از کشت سلول و مدل حیوانی و توالییابی ژنوم تومور تا کارآزمایی بالینی ادامه دارد. این پژوهش بیشتر در دانشگاههای علوم پزشکی، پژوهشکدههای سرطان و شرکتهای زیستفناوری انجام میشود و خروجی آن مقاله، بیومارکر تشخیصی یا داروی تازه است.
این شغل در آگهیهای استخدام با عنوانهایی مانند محقق سرطانشناسی، پژوهشگر انکولوژی مولکولی، کارشناس پژوهش انکولوژی، پژوهشگر زیستشناسی تومور و کارشناس ژنتیک سرطان هم دیده میشود.
یک روز کاری
بخش زیادی از هفته در آزمایشگاه سلولی میگذرد: کشت ردههای سلولی سرطانی، ساخت ارگانوئید از نمونهٔ تومور بیمار و نگهداری مدلهای حیوانی. پژوهشگر اثر یک دارو یا خاموشکردن یک ژن را با سنجش زندهمانی سلول، فلوسایتومتری، وسترنبلات و رنگآمیزی ایمونوهیستوشیمی اندازه میگیرد و هر آزمایش را با تکرار کافی و گروه شاهد طراحی میکند.
سرطان در اساس یک بیماری ژنومی است، پس بخشی از کار روی دادههای توالییابی نسل جدید میگذرد. پژوهشگر پنل ژنی یا اگزوم تومور را با بافت سالم همان بیمار مقایسه میکند، جهشهای راننده را از جهشهای تصادفی جدا میکند و یافتهاش را با مجموعههای مرجع جهانی میسنجد. نوشتن اسکریپت در R یا پایتون دیگر مهارتی روزمره است.
در کارآزمایی فاز یک، کار بر سر افزایش پلکانی دز و یافتن بیشینهٔ دز قابل تحمل است؛ پژوهشگر سمیت محدودکنندهٔ دز را در هر گروه میپاید و دربارهٔ ورود گروه بعدی تصمیم میگیرد. پاسخ تومور را با RECIST و در ایمونوتراپی با iRECIST میسنجد تا شبهپیشرفت با شکست درمان اشتباه نشود، و هر عارضه را با CTCAE درجهبندی میکند.
دسترسی به نمونه، گلوگاه واقعی پژوهش سرطان است. پژوهشگر با بخش پاتولوژی برای بلوکهای پارافینه و با اتاق عمل برای نمونهٔ تازهٔ تومور هماهنگ میکند، رضایت آگاهانهٔ بیمار را میگیرد و خون را در زمان درست برای جداسازی DNA آزاد تومور آماده میکند. ثبت دقیق زنجیرهٔ نگهداری، بانک زیستی قابل استناد را از فریزری پر از لوله جدا میکند.
پرسشهای خوب پژوهشی معمولاً از بالین میآیند. پژوهشگر سرطانشناسی در جلسات تومور بورد کنار انکولوژیست، جراح، پاتولوژیست و متخصص پرتودرمانی مینشیند، میشنود کدام بیمار به درمان پاسخ نداده و همان مشاهده را به یک طرح آزمایشگاهی ترجمه میکند. در جهت معکوس هم باید نتیجهٔ فنی خود را طوری بگوید که به تصمیم درمانی کمک کند.
در کنسرسیومهای چندمرکزی سرطان، جای نویسنده بر سر شمار بیمار ثبتشدهٔ هر مرکز چانهزنی میشود و ترتیب نامها از پیش توافق میشود. پژوهشگر پروپوزال را برای فراخوان مراکز تحقیقات سرطان و صندوقهای حمایتی مینویسد، کد اخلاق کار با بلوک تومور را پیش از نخستین برش میگیرد و آنتیبادی و کیت وارداتی را ماهها زودتر سفارش میدهد.
وظایف شغلی پژوهشگر سرطانشناسی
- طراحی آزمایشهای سلولی و مولکولی برای بررسی سازوکار رشد و متاستاز تومور.
- کشت ردههای سلولی سرطانی و تهیهٔ ارگانوئید از نمونهٔ تومور بیماران.
- استخراج DNA و RNA از بافت تومور و خون و آمادهسازی نمونه برای توالییابی.
- تحلیل دادههای توالییابی نسل جدید و شناسایی جهشهای راننده و امضاهای ژنومی تومور.
- سنجش اثر ترکیبات ضدسرطان بر زندهمانی، چرخهٔ سلولی و مرگ برنامهریزیشدهٔ سلول.
- اجرای فلوسایتومتری، وسترنبلات، پیسیآر کمی و رنگآمیزی ایمونوهیستوشیمی و اعتبارسنجی نتایج آنها.
- کار با مدلهای حیوانی تومور و پایش رشد تومور بر پایهٔ پروتکلهای اخلاق کار با حیوان.
- نگارش پروتکل کارآزمایی بالینی و تعیین معیارهای ورود و خروج بیماران.
- جمعآوری، کدگذاری و نگهداری نمونههای زیستی بیماران در بانک زیستی با ثبت زنجیرهٔ نگهداری.
- تحلیل آماری دادههای پژوهشی و محاسبهٔ بقا، پاسخ به درمان و خطر عود.
- تفسیر یافتههای آزمایشگاهی در کنار دادههای بالینی و گزارش پاتولوژی بیمار.
- اعتبارسنجی بیومارکرهای تشخیصی و پیشآگهی روی گروههای مستقل از بیماران.
- نگارش مقالهٔ علمی، پاسخ به داوران و ارائهٔ نتایج در کنگرههای تخصصی.
- تدوین پروپوزال پژوهشی و جذب اعتبار از دانشگاه، صندوقهای حمایتی یا صنعت.
- اخذ کد اخلاق و ثبت طرح در سامانههای ملی ثبت کارآزمایی بالینی.
- پایش و گزارش عوارض جانبی درمان بر پایهٔ معیارهای استاندارد درجهبندی.
فعالیتهای کاری
بهروز نگه داشتن دانش فنی خود و بهکارگیری دانش تازه در کار.
رساندن اطلاعات به سرپرستان، همکاران و زیردستان از راه تلفن، نوشتار، ایمیل یا بهصورت حضوری.
پروراندن، طراحی یا خلق کاربردها، ایدهها، روابط، سامانهها یا محصولات تازه، از جمله آثار هنری.
مشاهده، دریافت و بهدستآوردن اطلاعات از همهٔ منابع مرتبط.
تحلیل اطلاعات و ارزیابی نتایج برای انتخاب بهترین راهحل و حل مسئله.
استفاده از رایانه و سامانههای رایانهای — سختافزار و نرمافزار — برای برنامهنویسی، نوشتن نرمافزار، راهاندازی قابلیتها، ورود داده یا پردازش اطلاعات.
یافتن اصول، دلایل یا واقعیتهای زیربنایی اطلاعات، از راه تجزیهٔ اطلاعات یا دادهها به بخشهای جداگانه.
شناسایی اطلاعات از راه دستهبندی، برآورد، تشخیص تفاوتها و شباهتها و رصد تغییر در شرایط یا رویدادها.
وارد کردن، پیادهسازی، ثبت، ذخیره یا نگهداری اطلاعات به شکل نوشتاری یا الکترونیکی و مغناطیسی.
گردآوری، کدگذاری، دستهبندی، محاسبه، جدولبندی، بازبینی یا راستیآزمایی اطلاعات و دادهها.
تخصصها
تمرکز بر ژنها و مسیرهای پیامرسانی که سلول را سرطانی میکنند: انکوژنها، ژنهای سرکوبگر تومور، تنظیم اپیژنتیکی و سازوکار مقاومت دارویی. این پژوهشگر با ابزارهایی مانند کریسپر، خاموشسازی ژن و کشت ارگانوئید نقش یک ژن مشخص را در رشد تومور میآزماید و از دل آن هدفهای درمانی تازه بیرون میکشد.
به این میپردازد که چرا سیستم ایمنی تومور را نمیبیند و چگونه میتوان دوباره آن را به کار انداخت. کار روی ریزمحیط تومور، مهارکنندههای نقطهٔ وارسی، سلولهای تی مهندسیشده و واکسنهای سرطان در همین شاخه است و به فلوسایتومتری چندرنگ و مدلهای حیوانی با سیستم ایمنی سالم نیاز دارد.
الگوی بروز، مرگومیر و بقای سرطان را در جمعیت مطالعه میکند. این پژوهشگر با دادههای برنامهٔ ثبت سرطان کشور و مطالعات همگروهی و مورد-شاهدی کار میکند تا عوامل خطر، اثر غربالگری و تفاوتهای منطقهای را بسنجد؛ خروجی کارش بیشتر به سیاست سلامت و برنامههای پیشگیری میرسد تا به نیمکت آزمایشگاه.
اثر پرتو یونیزان بر سلول سرطانی و بافت سالم را بررسی میکند: آسیب به DNA و سازوکار ترمیم آن، حساسسازی تومور به پرتو، کسربندی دز و کاهش عوارض دیررس. این شاخه با بخش پرتودرمانی و فیزیک پزشکی گره خورده، به شناخت دزیمتری و کار ایمن با منابع پرتو نیاز دارد و پژوهشهایش معمولاً کنار دستگاه شتابدهنده خطی بیمارستان انجام میشود.
از غربالگری ترکیبات و مطالعات پیشبالینی تا ساخت زیستدارو. در ایران این شاخه بیشتر حول تولید زیستهمانند آنتیبادیهای تکدودمانی، مطالعات تشابه زیستی و سامانههای نوین دارورسانی مانند نانوحاملها میچرخد و پژوهشگر آن با شرکتهای دانشبنیان و سازمان غذا و دارو در تماس دائم است.
درآمد و اشتغال پژوهشگر سرطانشناسی
میانهٔ حقوق ماهانهٔ پژوهشگر سرطانشناسی ۶۰ میلیون تومان است (میانگین ۶۸ میلیون، ساعتی ۳۴۸ هزار تومان). نیمهٔ میانی شاغلان بین ۴۷ تا ۸۱ میلیون تومان میگیرند و اشتغال این شغل تا ۱۰ سال آینده ۸٫۷٪ رشد پیشبینی میشود.
دانش و مهارتهای پژوهشگر سرطانشناسی
دانش
- زیستشناسی
- زبان انگلیسی
- پزشکی و دندانپزشکی
- شیمی
- ریاضیات
- رایانه و الکترونیک
- آموزش و تربیت
- مدیریت و اداره امور
- امور اداری
- فیزیک
مهارتها
- نوشتن
- علوم
- یادگیری فعال
- سخن گفتن
- درک مطلب
- تفکر انتقادی
- شنیدن فعال
- قضاوت و تصمیمگیری
- حل مسائل پیچیده
- تحلیل سامانهها
تواناییها
- استدلال استقرایی
- بیان شفاهی
- بیان نوشتاری
- استدلال قیاسی
- وضوح گفتار
- بینایی نزدیک
- تشخیص گفتار
- استدلال ریاضی
تناسب شخصیتی و سبک کاری
شاغلان این شغل بیش از همه به این تیپهای شخصیتی نزدیکاند:
- ۱کاوشگرInvestigative
- ۲واقعگراRealistic
- ۳قاعدهمندConventional
کد هالند این شغل: I-R-C
کسانی که در این کار میمانند معمولاً کاوشگر و صبورند؛ با ابهام کنار میآیند و از تکرار یک آزمایش تا رسیدن به نتیجهٔ قابل اتکا خسته نمیشوند. دقت در ثبت داده، شک روشمند به یافتهٔ خودشان و توان کار تیمی با پزشک و آمارشناس، بیش از نبوغ فردی کارساز است.
محیط و شرایط کار
کار میان آزمایشگاه پژوهشی، بخش پاتولوژی، درمانگاه انکولوژی و میز تحلیل داده تقسیم میشود؛ عمدتاً در دانشگاههای علوم پزشکی، پژوهشکدههای سرطان و شرکتهای زیستفناوری.
بیشتر موقعیتها تماموقتاند، اما زمانبندی را آزمایش تعیین میکند؛ کشت سلول و مدل حیوانی تعطیلی نمیشناسند.
تحصیلات و مسیر ورود به شغل پژوهشگر سرطانشناسی
مسیر معمول از کارشناسی زیستشناسی سلولی و مولکولی، ژنتیک، بیوتکنولوژی یا علوم آزمایشگاهی آغاز میشود. در همین دوره باید مهارتهای پایهٔ آزمایشگاه، زبان انگلیسی و عادت خواندن مقالهٔ علمی را جدی گرفت.
ارشد در ژنتیک انسانی، بیوتکنولوژی پزشکی، ایمونولوژی یا زیستشناسی سلولی و مولکولی نخستین ورود واقعی به پژوهش سرطان است. پایاننامهای که در یک آزمایشگاه فعال سرطان انجام شود، بیش از معدل به رزومه وزن میدهد.
دو راه به یک نقطه میرسند: دکتری تخصصی علوم پایه در انکولوژی مولکولی، ژنتیک یا ایمونولوژی؛ یا مسیر پزشکی و سپس فوقتخصص هماتولوژی و انکولوژی یا تخصص پرتودرمانی. راه دوم دسترسی مستقیم به بیمار و نمونه میدهد.
در این مرحله پژوهشگر یک خط پژوهشی مشخص را جلو میبرد، مقالهٔ نویسندهٔ اول منتشر میکند و نخستین طرحهای اعتبار پژوهشی خود را مینویسد. همکاری بینالمللی و حضور در کنگرههای انکولوژی شبکهٔ حرفهای را میسازد.
پژوهشگر ارشد، آزمایشگاه یا گروه پژوهشی خود را میگرداند: تعیین جهت علمی، جذب اعتبار، سرپرستی دانشجویان و مذاکره با صنعت. برخی از همین نقطه به مدیریت پژوهش و توسعه در شرکتهای دارویی یا پژوهشکدههای سرطان میروند.
- تجربه
- مهارت، دانش و تجربه گسترده برای این مشاغل مورد نیاز است. بسیاری از آنها به بیش از پنج سال تجربه نیاز دارند. به عنوان مثال، جراحان باید چهار سال کالج و پنج تا هفت سال دیگر آموزش پزشکی تخصصی بگذرانند تا بتوانند کار خود را انجام دهند.
- تحصیلات
- اکثر این مشاغل نیاز به تحصیلات تکمیلی دارند. به عنوان مثال، آنها ممکن است نیاز به مدرک کارشناسی ارشد داشته باشند، و برخی نیاز به مدرک Ph.D.، MD یا JD (مدرک حقوق).
- آموزش
- کارمندان ممکن است به آموزش در حین کار نیاز داشته باشند، اما اکثر این مشاغل فرض میکنند که فرد قبلاً مهارتها، دانش، تجربه مرتبط با کار و/یا آموزش لازم را دارد.
- نمونهها
- این مشاغل اغلب شامل هماهنگی، آموزش، نظارت، یا مدیریت فعالیت های دیگران برای دستیابی به اهداف است. مهارت های ارتباطی و سازمانی بسیار پیشرفته مورد نیاز است. به عنوان مثال می توان به داروسازان، وکلا، ستاره شناسان، زیست شناسان، روحانیون، متخصصان مغز و اعصاب و دامپزشکان اشاره کرد.
مهارتهای نرمافزاری
ابزارهای عمومیتر
ابزارها و تجهیزات
ابزارهای عمومیتر
۲۴ مورد از ۱۰۹ ابزار ثبتشده برای این شغل










