روزنامهنگار
Journalistروایت یا نگارش خبر، نقد یا تفسیر برای رسانههای چاپی، پخش یا دیگر رسانههای ارتباطی مانند روزنامه، مجله، رادیو یا تلویزیون. ممکن است از طریق مصاحبه، تحقیق یا مشاهده اطلاعات گردآوری و تحلیل کنند.
- کد SOC
- 27-3023.00
- کد ISCO
- 2642، 2656
- کد NOC
- 962
اطلاعات سریع شغل روزنامهنگار
معرفی شغل روزنامهنگار
مجری خبر روزنامهنگار یا گوینده‌ای است که ارائه‌کننده اصلی برنامه‌های خبری در تلویزیون یا رادیو است. او چهره سازمان خبری است و مسئولیت دارد رویدادهای خبری روز را روشن، فشرده و گیرا به مخاطب برساند. مجریان خبر معمولاً پشت میز خبر می‌نشینند یا در استودیو می‌ایستند و حضوری حرفه‌ای و معتبر در بخش خبر ایجاد میکنند.
این شغل در آگهی‌های استخدام با عنوان‌هایی مانند خبرنگار، مجری اخبار رادیو، نویسنده ثابت، خبرنگار اخبار تلویزیون و خبرنگار تلویزیون (خبرنگار TV) هم دیده میشود.
یک روز کاری روزنامهنگار
مسئولیت اصلی مجری خبر، ارائه روشن، گیرا و حرفه‌ای اخبار به مخاطب است. این کار شامل خواندن متن خبر، معرفی بخشهای خبری و ایجاد گذار میان گزارش‌هاست.
مجریان خبر ممکن است در تهیه گزارش نیز نقش داشته باشند. آنها می‌توانند مصاحبه کنند، اطلاعات گرد آورند و از محل رویداد به‌صورت زنده گزارش دهند تا روایت دست‌اول از رویدادها ارائه شود.
انتظار می‌رود مجریان خبر درباره موضوعاتی که پوشش میدهند آگاهی کافی داشته باشند. آنها پیش از ارائه اطلاعات به مخاطب، آن را بررسی و راستیآزمایی میکنند تا دقت و اعتبار حفظ شود.
مجریان خبر ممکن است در نوشتن و ویرایش متن خبر، تیترها و خلاصه گزارش‌ها مشارکت کنند. آنها از نزدیک با نویسندگان و تهیه‌کنندگان کار میکنند تا محتوای خبری فشرده، آگاهی‌بخش و منطبق با استانداردهای تحریریه سازمان باشد.
مجریان خبر اغلب با چهره‌های خبرساز، کارشناسان یا افراد مرتبط با گزارش‌ها مصاحبه میکنند. آنها پرسش‌ها را آماده میکنند، گفت‌وگو را هدایت میکنند و نکات یا اطلاعات معنادار را از مهمان بیرون می‌کشند.
مجریان خبر با برقراری ارتباط، پاسخ به پرسش‌ها یا نظرات بینندگان و ارائه زمینه و تحلیل برای درک موضوعات پیچیده، با مخاطب تعامل میکنند.
انتظار می‌رود مجریان خبر استانداردهای اخلاقی و حرفه‌ای بالایی را در گزارشگری رعایت کنند. آنها باید به اصول روزنامه‌نگاری یعنی دقت، انصاف و بی‌طرفی پایبند باشند. همچنین باید از رهنمودهای تحریریه سازمان پیروی کنند و در ارائه خبر عینیت را حفظ کنند.
مجریان خبر باید از رویدادهای جاری در سطح ملی و بینالمللی آگاه باشند. آنها پیوسته منابع خبری را پایش میکنند، تحولات را دنبال میکنند و اطلاعات پیشزمینه را بررسی میکنند تا پوشش خبری به‌روز و مرتبط ارائه دهند.
وظایف شغلی روزنامهنگار
- پژوهش درباره اطلاعات پیشزمینه یک خبر برای ارائه اطلاعات کامل و دقیق.
- گردآوری اطلاعات و پروراندن دیدگاه درباره موضوعهای خبری از طریق پژوهش، مصاحبه، مشاهده و تجربه.
- بررسی اخبار دارای اهمیت محلی، ملی و بینالمللی برای تعیین موضوعهایی که باید به آنها پرداخته شود، یا گرفتن مأموریت از اعضای تحریریه.
- دریافت مأموریت یا ارزیابی سرنخ‌ها یا اطلاعات دریافتی برای پروراندن ایده‌های خبری.
- تحلیل و تفسیر اخبار و اطلاعات دریافتی از منابع گوناگون برای پخش آن اطلاعات.
- انتخاب مطالب مرتبط‌تر با ارائه و سازماندهی این مطالب در قالبهای مناسب.
- نگارش یادداشت، ستون یا متن برنامه، با استفاده از رایانه.
- هماهنگ کردن و ایفای نقش مجری در برنامه‌های خبری.
- ارائه خبرها و معرفی بخشهای ویدئویی عمیق یا پخش زنده از خبرنگاران حاضر در صحنه.
- گزارش خبرها برای انتشار یا پخش، با توصیف پیشزمینه و جزئیات رویدادها.
- برقراری و حفظ رابطه با افرادی که منابع اطلاعاتی معتبری هستند.
- ترتیب دادن مصاحبه با افرادی که می‌توانند درباره یک خبر اطلاعات بدهند.
فعالیت‌های کاری روزنامهنگار
مشاهده، دریافت و به‌دست‌آوردن اطلاعات از همهٔ منابع مرتبط.
ارتباط با افراد بیرون از سازمان و نمایندگی سازمان نزد مشتریان، عموم مردم، دولت و سایر مراجع بیرونی. این اطلاعات می‌تواند حضوری، کتبی یا از راه تلفن و ایمیل رد و بدل شود.
تفسیر یا توضیح معنای اطلاعات و اینکه چطور می‌توان از آنها استفاده کرد.
شناسایی اطلاعات از راه دسته‌بندی، برآورد، تشخیص تفاوت‌ها و شباهت‌ها و رصد تغییر در شرایط یا رویدادها.
رساندن اطلاعات به سرپرستان، همکاران و زیردستان از راه تلفن، نوشتار، ایمیل یا به‌صورت حضوری.
به‌روز نگه داشتن دانش فنی خود و به‌کارگیری دانش تازه در کار.
پروراندن، طراحی یا خلق کاربردها، ایده‌ها، روابط، سامانه‌ها یا محصولات تازه، از جمله آثار هنری.
وارد کردن، پیاده‌سازی، ثبت، ذخیره یا نگهداری اطلاعات به شکل نوشتاری یا الکترونیکی و مغناطیسی.
تدوین هدف‌ها و برنامه‌های مشخص برای اولویت‌بندی، سازماندهی و به انجام رساندن کار.
استفاده از رایانه و سامانه‌های رایانه‌ای — سخت‌افزار و نرم‌افزار — برای برنامه‌نویسی، نوشتن نرم‌افزار، راه‌اندازی قابلیت‌ها، ورود داده یا پردازش اطلاعات.
تخصص‌ها و گرایش‌های روزنامهنگار
مجری اصلی خبر که با عنوان مجری ارشد نیز شناخته میشود، چهره برنامه خبری است. او مسئول ارائه خبرها و تیترهای اصلی روز است. معمولاً هدایت بخش خبر را بر عهده دارد، بخشها را معرفی میکند و پیوستگی برنامه را حفظ میکند.
هم‌مجری در کنار مجری اصلی کار میکند و مسئولیت ارائه خبر را با او تقسیم میکند. آنها ممکن است به‌نوبت خبر بگویند، مصاحبه کنند یا تحلیل ارائه دهند. هم‌مجریان اغلب با یکدیگر گفت‌وگو میکنند و دیدگاه خود درباره اخبار را مطرح میکنند.
هنگام رخ دادن رویدادهای مهم و زمان‌حساس، مجریان خبر فوری هدایت پخش را در دست میگیرند تا پوشش بی‌درنگ ارائه شود. آنها اخبار فوری را می‌گویند، اطلاعات لحظهای میدهند و از محل رویداد گزارش زنده ارائه میکنند. این مجریان باید تیزهوش، منعطف و توانا در مدیریت موقعیت‌های پرفشار باشند.
مجریان ورزشی در ارائه اخبار و به‌روزرسانی‌های مربوط به رویدادها، تیم‌ها و ورزشکاران تخصص دارند. آنها نتایج، خلاصه بازی‌ها، تحلیل و تفسیر رویدادهای ورزشی را ارائه میدهند. مجریان ورزشی معمولاً دانش عمیقی از ورزش‌های گوناگون دارند و با بینندگان علاقه‌مند به ورزش ارتباط میگیرند.
مجریان هواشناسی که با عنوان هواشناس نیز شناخته میشوند، مسئول ارائه پیشبینی وضع هوا، اطلاعات اقلیمی و اخبار مرتبط با آب‌وهوا هستند. آنها الگوهای جوی را تحلیل میکنند، از ابزارهای هواشناسی استفاده میکنند و پیشبینی را با گرافیک و تصویر ارائه میدهند. مجریان هواشناسی نقش مهمی در آگاه کردن بینندگان از وضعیت فعلی و آینده هوا دارند.
مجریان تحقیقی بر گزارشگری عمیق و روزنامه‌نگاری تحقیقی تمرکز دارند. آنها پژوهش میکنند، موضوعات خبری را کشف میکنند، با منابع مصاحبه میکنند و گزارش‌های تحقیقی ارائه میدهند. ممکن است در افشای فساد و تخلف یا آشکار کردن واقعیت‌هایی تخصص داشته باشند که به پژوهش و تحلیل گسترده نیاز دارد.
مجریان برنامه صبحگاهی معمولاً برنامه‌های خبری ساعات ابتدایی صبح را اجرا میکنند. آنها اخبار را ارائه میدهند، مصاحبه میکنند و ترکیبی از بخشهای خبری، سرگرمی و سبک زندگی را عرضه میکنند. این مجریان معمولاً لحنی گفت‌وگویی و صمیمی دارند تا بیننده روزش را با آن آغاز کند.
درآمد و حقوق روزنامهنگار
حقوق روزنامهنگار بهطور میانه ماهانه ۳۸ میلیون تومان است (میانگین ۴۳ میلیون). نیمهٔ میانی شاغلان بین ۲۷ تا ۵۴ میلیون تومان میگیرند و اشتغال این شغل تا ۱۰ سال آینده ۳٫۹٪ کاهش پیشبینی میشود.
دانش و مهارت‌های روزنامهنگار
دانش
- زبان انگلیسی
- ارتباطات و رسانه
- حقوق و امور دولتی
- رایانه و الکترونیک
- مخابرات
- خدمات مشتری و خدمات شخصی
- جغرافیا
- ایمنی و امنیت عمومی
- تاریخ و باستان‌شناسی
- مدیریت و اداره امور
مهارتها
- سخن گفتن
- نوشتن
- درک مطلب
- شنیدن فعال
- درک اجتماعی
- مدیریت زمان
- تفکر انتقادی
- هماهنگی
- یادگیری فعال
- حل مسائل پیچیده
توانایی‌ها
- بیان شفاهی
- درک شنیداری
- وضوح گفتار
- تشخیص گفتار
- بینایی نزدیک
- حساسیت به مسئله
- استدلال استقرایی
- توجه انتخابی
تناسب شخصیتی و سبک کاری روزنامهنگار
شاغلان این شغل بیش از همه به این تیپ‌های شخصیتی نزدیک‌اند:
- ۱هنریArtistic
- ۲کاوشگرInvestigative
- ۳کارآفرینEnterprising
کد هالند این شغل: A-I-E
مجریان خبر شخصیت متمایزی دارند. آنها معمولاً افرادی هنری هستند؛ یعنی خلاق، شهودی، حساس، خوش‌بیان و رسا. ساختارگریز، بدیع، ناهمرنگ و نوآورند. برخی از آنها کارآفرین نیز هستند؛ یعنی ماجراجو، بلندپرواز، قاطع، برون‌گرا، پرانرژی، مشتاق، بااعتمادبه‌نفس و خوش‌بین.
محیط و شرایط کار روزنامهنگار
محیط کار مجری خبر بسته به نوع سازمان خبری و قالب برنامه متفاوت است. بهطور کلی، مجریان خبر در استودیویی کار میکنند که ویژه پخش خبر طراحی شده است. استودیو معمولاً میز خبر دارد که مجری از پشت آن خبر میگوید، به‌همراه تجهیزات فنی، دوربین‌ها و نورپردازی. استودیو اغلب به تله‌پرامپتر مجهز است که متن خبر را برای خواندن روان مجری نمایش میدهد. مجریان خبر ممکن است به اتاق فرمان مجاور استودیو نیز دسترسی داشته باشند. اتاق فرمان جایی است که جنبه‌های فنی پخش مانند زاویه دوربین، گرافیک، صدا و پخش تصویر مدیریت میشود. مجری می‌تواند از طریق گوشی با کارکنان اتاق فرمان ارتباط بگیرد و در طول پخش زنده راهنمایی و علامت دریافت کند.
تحصیلات و مسیر ورود به شغل روزنامهنگار
معمولاً مدرک کارشناسی در روزنامه‌نگاری یا روزنامه‌نگاری رسانههای پخش خواسته میشود.
گزارش‌نویسی برای نشریه دانشگاه، فرستادن مطلب برای رسانههای محلی یا راه‌اندازی یک وبلاگ خبری درباره موضوعی مشخص، هم نمونه‌کار میسازد و هم مخاطب.
کارآموزی در یک ایستگاه رادیویی یا تلویزیونی محلی، با حقوق یا بدون آن، تجربه عملی تهیه و پخش خبر را فراهم میکند.
بیشتر مجریان خبر کار را با خبرنگاری، گزارشگری یا نویسندگی خبر آغاز میکنند و پس از چند سال و با ساخته‌شدن اعتبارشان به میز مجری‌گری می‌رسند.
- تجربه
- مقدار قابل توجهی از مهارت، دانش یا تجربه مرتبط با کار برای این مشاغل مورد نیاز است. به عنوان مثال، یک حسابدار باید چهار سال کالج را بگذراند و چندین سال در حسابداری کار کند تا واجد شرایط در نظر گرفته شود.
- تحصیلات
- اکثر این مشاغل نیاز به مدرک لیسانس چهار ساله دارند، اما برخی از آنها نیازی به مدرک لیسانس ندارند.
- آموزش
- کارمندان در این مشاغل معمولاً به چندین سال تجربه مرتبط با کار، آموزش در حین کار و/یا آموزش حرفه ای نیاز دارند.
- نمونه‌ها
- بسیاری از این مشاغل شامل هماهنگی، نظارت، مدیریت یا آموزش دیگران است. به عنوان مثال می توان به دلالان املاک، مدیران فروش، مدیران پایگاه داده، طراحان گرافیک، شیمیدانان، مدیران هنری و برآوردگران هزینه اشاره کرد.
دوره‌های فنی و حرفه‌ای روزنامهنگار
خبرنگار گردشگری
264230550010001شغلگردشگری · سطح ۳ · کاردانی · ۱۱۴ ساعت (۲۹ نظری + ۵۵ عملی + ۲۰ کارورزی + ۱۰ پروژه)
سرفصل‌ها (۵)
- ۱.مفاهیم پایه گردشگری
- ۲.فن بیان و ارتباطات
- ۳.بررسی تأثیر روانشناسی و مردم‌شناسی در گردشگری
- ۴.استفاده از مجلات و روزنامه‌ها، سایت‌های الکترونیکی و رسانههای صوتی و تصویری در حوزه گردشگری
- ۵.تهیه گزارش عکس و فیلم مربوط به رخدادهای گردشگری
دبیر سرویس خبر
264240730010001شغلفناوری نرم وفرهنگی · سطح ۴ · دیپلم · ۱۶۹ ساعت (۷۵ نظری + ۹۴ عملی)
سرفصل‌ها (۱۰)
- ۱.سیاستگذاری و برنامه‌ریزی خبر
- ۲.برقراری ارتباط با سازمان ها و مجامع بین المللی
- ۳.ویراستاری محتوایی و مدیریت خبر
- ۴.اقناع خبری
- ۵.خلاصه‌نویسی
- ۶.رعایت اخلاق رسانه ای
- ۷.بهره‌گیری از اقتصاد رسانه ای
- ۸.ارتباط‌شناسی
- ۹.رعایت قانون اساسی و حقوق مطبوعات
- ۱۰.بهره‌گیری از ارتباطات نوین
خبرنگار
264240730020001شغلفناوری نرم وفرهنگی · سطح ۴ · دیپلم · ۲۷۶ ساعت (۵۱ نظری + ۱۸۵ عملی + ۴۰ کارورزی)
سرفصل‌ها (۷)
- ۱.ویراستاری و مدیریت اخبار
- ۲.خبرنویسی
- ۳.مصاحبه خبری
- ۴.گزارش‌نویسی
- ۵.خلاصه‌نویسی خبر
- ۶.اخلاق رسانه ای
- ۷.بکارگیری تکنولوژی های نوین ارتباطی
خبرنگاری رسا محله
264240730020011شایستگیفناوری نرم وفرهنگی · سطح ۴ · دیپلم · ۱۲۸ ساعت (۴۸ نظری + ۸۰ عملی)
سرفصل‌ها (۶)
- ۱.بررسی اهداف و رویکردهای رسامحله
- ۲.خبرنویسی مقدماتی
- ۳.انجام مصاحبه خبری
- ۴.گزارش‌نویسی
- ۵.بکارگیری اصول حقوق مطبوعات
- ۶.بکارگیری ابزار و روش‌های ارتباطات نوین
خبرنگاری ورزشی
264240730020021شایستگیفناوری نرم وفرهنگی · سطح ۴ · دیپلم · ۱۱۱ ساعت (۱۰۰ نظری + ۱۱ عملی)
سرفصل‌ها (۱۹)
- ۱.توانایی آشنایی با ورزش های جدید
- ۲.تنظیم اخبار بر اساس سطح مخاطبان
- ۳.آشنایی با رشته فوتبال و فوتسال
- ۴.آشنایی با ورزش‌های رزمی
- ۵.آشنایی با المپیک‌ها، المپیادها و سایر رویدادهای ورزشی
- ۶.توانایی آشنایی با تقویم بین المللی ورزشی
- ۷.توانایی شناخت و تجزیه و تحلیل رشته های ورزشی در کشور
- ۸.توانایی آشنایی با نهادهای مهم ورزشی بین المللی
- ۹.توانایی رعایت اخلاق حرفه ای در تنظیم اخبار ورزشی
- ۱۰.توانایی بکارگیری ضوابط ایمنی و بهداشت کار در محیط کار
- ۱۱.پانسمان خونریزی ها
- ۱۲.آشنایی با شرایط مطلوب محیط
- ۱۳.شناسایی اصول بهداشت روانی
- ۱۴.توانایی آشنایی با قواعد و قوانین کلی در رشته های اصلی ورزشی
- ۱۵.آشنایی با اخبار مهم ورزشی در اروپا
- ۱۶.آشنایی با ورزش کاراته
- ۱۷.آشنایی با ورزش والیبال
- ۱۸.آشنایی با زمان برگزاری مسابقات مهم ورزشی ایران و سایر کشورها
- ۱۹.توانایی آگاهی از اخبار ورزشی روز دنیا
خبرنگاری حوزه کودکان
264240730020031شایستگیفناوری نرم وفرهنگی · سطح ۴ · دیپلم · ۹۱ ساعت (۲۲ نظری + ۶۹ عملی)
سرفصل‌ها (۴)
- ۱.به‌کارگیری اصول روانشناسی در خبرنویسی
- ۲.به‌کارگیری ارزش‌های خبری متناسب با روحیه
- ۳.تهیه و انتخاب اخبار مناسب بر اساس روحیات
- ۴.تحلیل تحولات مرتبط با کودکان
خبرنگاری حوزه سیاسی
264240730020041شایستگیفناوری نرم وفرهنگی · سطح ۴ · دیپلم · ۱۰۰ ساعت (۲۵ نظری + ۷۵ عملی)
سرفصل‌ها (۵)
- ۱.تهیه اخبار سیاسی از حوزه‌های خبری
- ۲.تعامل با مراکز دانشگاه‌های خبرسازی و سازمان‌های مردم‌نهاد سیاسی
- ۳.تحلیل تحولات سیاسی ایران و جهان
- ۴.تهیه لید، تیتر، سوتیتر، و شرح عکس مناسب
- ۵.درک وضعیت کنونی سیاست در ایران و جهان
خبرنگاری زنان
264240730020051شایستگیفناوری نرم وفرهنگی · سطح ۴ · دیپلم · ۸۸ ساعت (۲۱ نظری + ۶۷ عملی)
سرفصل‌ها (۶)
- ۱.به‌کارگیری ارزش‌های خبری با توجه به حوزه زنان
- ۲.تهیه اخبار مناسب از حوزه زنان
- ۳.تحلیل تحولات اجتماعی، اقتصادی، سیاسی، فرهنگی و ورزشی حوزه زنان در ایران و جهان
- ۴.درک شرایط و ویژگی‌های زنان ایرانی
- ۵.تهیه تیتر، لید و سوتیتر مناسب با حوزه زنان
- ۶.تعامل و مذاکره با دستگاه‌ها، حوزه‌های خبری و سازمان‌های مردم‌نهاد فعال در بخش زنان
روزنامه نگاری و خبرنویسی مطبوعات و روابط عمومی
264240730020061شایستگیفناوری نرم وفرهنگی · سطح ۴ · کاردانی · ۹۰ ساعت (۲۲ نظری + ۶۸ عملی)
سرفصل‌ها (۸)
- ۱.عکاسی خبری
- ۲.به‌کارگیری عناصر و مولفه‌های اصلی در خبر
- ۳.استفاده درست و صحیح از نرم‌افزارهای ورد و اکسل
- ۴.ساماندهی ارزش‌های خبری در رویدادها
- ۵.استفاده از تیتر و لید در اخبار مختلف
- ۶.نگارش گزارش با توجه به رویدادهای خبری مختلف
- ۷.سازماندهی و اجرای مصاحبه‌های خبری
- ۸.استفاده از فتوشاپ برای ویرایش عکس‌های خبری
خبرنگاری (ویژه نابینایان)
264240730020071شایستگیفناوری نرم وفرهنگی · سطح ۴ · کارشناسی · ۶۰ ساعت (۲۰ نظری + ۴۰ عملی)
سرفصل‌ها (۴)
- ۱.ویراستاری و مدیریت اخبار
- ۲.خبرنویسی
- ۳.مصاحبه خبری
- ۴.گزارش‌نویسی خبری
نرم‌افزارهای کاربردی روزنامهنگار
ابزارهای عمومی‌تر
ابزارها و تجهیزات روزنامهنگار
ابزارهای عمومی‌تر
تأثیر هوش مصنوعی بر شغل روزنامهنگار
کارهایی که AI دارد میگیرد
- خواندن متن‌های خبری از پیش نوشته‌شده
- ترجمه بخشهای متن
- تولید خلاصه‌ها
- خواندن ساده متن از روی نمایشگر گوینده
- به‌روزرسانی‌های وضع هوا
- خلاصه‌نویسی مسابقات ورزشی
کارهایی که دست انسان میماند
- پوشش اخبار فوری
- مصاحبه‌های زنده
- گزارشگری در بحران
- بخشهای گزارش تحقیقی
- واکنش در صحنه
- جلب اعتماد مخاطب
مهارتهایی که از حالا ارزش یادگیری دارند
استفاده از ابزارهایی مانند Reality Defender و Truepic برای شناسایی جعل عمیق، بررسی منبع و تأیید اصالت تصویرهای ساخته هوش مصنوعی پیش از پخش.
اجرای هم‌زمان در تلویزیون، YouTube، TikTok و پادکست، با تنظیم لحن و ریتم متناسب با مخاطب و قالب هر بستر در لحظه.
ساختن هویت عمومی متمایز و حضوری پررنگ در شبکههای اجتماعی که مدل را برای برندهای جویای سفیران انسانی و اصیل، به جای تصاویر کلیشه‌ای، جذاب میکند.
تبدیل تحلیل‌های کمپین‌های تبلیغاتی در ابزارهایی مانند GA4 و Looker به روایت‌هایی که تمدید بودجه و فروش افزوده را توجیه میکند.
