طراحی حفاظت ماشینهای صنعتی.
- پرس
- برش
- بسته‌بندی
اولویت ۱ در «ایمنی و بهداشت شغلی»
ISO 13849-1
ISO 13849-1 — SAFETY OF MACHINERY, SAFETY-RELATED PARTS OF CONTROL SYSTEMSایمنی ماشین‌آلات؛ اصول طراحی بخش‌های مرتبط با ایمنی سیستم‌های کنترل و سطوح عملکرد (PL) — ویرایش ۲۰۲۳.
معرفی ISO 13849-1
«ISO 13849-1» متدولوژی و الزامات طراحی و یکپارچه‌سازی بخش‌های مرتبط با ایمنی سیستم‌های کنترل ماشین (SRP/CS) — از جمله طراحی نرم‌افزار — را تعیین می‌کند.
ویرایش جاری ۲۰۲۳ (ویرایش ۴) است و جانشین ۲۰۱۵ شده؛ سطوح عملکرد (PL a تا e) و معماری‌های دسته‌بندی (B تا ۴) زبان رایج ایمنی ماشین در اروپا و صنعت هستند.
شناسنامهٔ ISO 13849-1
- نهاد تدوین
- ISO
- خانواده
- ISO
- نوع سند
- استاندارد
- ویرایش جاری
- ISO 13849-1:2023 (ویرایش ۴)
- وضعیت
- منتشرشده و جاری — ۲۰۲۳-۰۴ (مرحلهٔ ۶۰.۶۰)؛ جایگزین ویرایش سوم ISO 13849-1:2015 (منسوخ‌شده).
- زبان
- انگلیسی
- صفحهٔ رسمی
- مشاهده در وب‌سایت نهاد
شناسه‌ها
ISOاستانداردISO 13849-1:2023 (ویرایش ۴)
استانداردی از نوع B1 طبق دسته‌بندی ISO 12100 است. استاندارد همراه آن ISO 13849-2 (اعتبارسنجی) است و برای حالت کم‌داد، Text به سری IEC 61508 ارجاع می‌دهد.
بررسی و راستی‌آزمایی: 2026-10-12 · iso.org
چه چیزی را پوشش می‌دهد
سطح عملکرد (PL)
تعیین PL لازم هر کارکرد ایمنی و PL محقق.
PLمعماری‌ها
دسته‌بندی B، ۱، ۲، ۳ و ۴ ساختارهای کنترل.
معماریپارامترهای اطمینان
MTTFd، پوشش تشخیص (DC) و خطای مشترک (CCF).
کمّینرمآفزار
الزامات نرم‌افزار ایمنی‌محور و راستی‌آزمایی.
نرمافزاراعتبارسنجی
الزامات اعتبارسنجی (همراه ISO 13849-2).
تأییدیکپارچهسازی
اتصال اجزا و زیرسیستم‌ها در ماشین.
یکپارچگیساختار استاندارد
سرفصل‌های اصلی (سطح فهرست)
- دامنهاصول کلی و تعاریف
- تعیین PLارزیابی ریسک و PL لازم
- طراحیمعماری‌ها، پارامترها و اجزا
- نرم‌افزارالزامات نرم‌افزاری
- اعتبارسنجیروش‌های تأیید (13849-2)
چند نکتهٔ ساختاری
- این استاندارد برای ماشین‌آلات است؛ برای سیستم‌های فرآیندی، سری IEC 61508/61511 مبناست.
- استاندارد همراه آن ISO 13849-2 (اعتبارسنجی) است.
- برای حالت کم‌داد، متن به سری IEC 61508 ارجاع می‌دهد.
کاربردها و صنایع
نوسازی ایمنی خطوط و ربات‌ها.
- خط تولید
- ربات
- نوار نقاله
ماشینهای متحرک و تجهیزات کارگاهی.
- جرثقیل
- لیفتراک
- کارگاه
مشاغل مرتبط
این فهرست از راهنمای مشاغل نماتک می‌آید؛ مشاغلی که در کار روزمره با ISO 13849-1 سر و کار دارند.
مهندس مکانیکMechanical Engineerتعمیرکار ماشین‌آلات صنعتیIndustrial Machinery Mechanicنصاب ماشین‌آلات صنعتیMillwright Helperتکنسین نگهداری ماشین‌آلاتMaintenance Technicianتکنسین مکانیکMechanical Technicianتعمیرکار درهای مکانیکیMechanical Door Repairerمونتاژکار الکترومکانیکElectromechanical Equipment Assembler
مسیر یادگیری ISO 13849-1
مسیر آشنایی — پنج قدم
۰۱ارزیابی ریسک
تعیین PL لازم هر کارکرد.
شروع۰۲طراحی معماری
انتخاب ساختار و اجزا.
طراحی۰۳محاسبه
MTTFd/DC/CCF و PL محقق.
کمّی‌سازی۰۴نرم‌افزار
توسعه و راستی‌آزمایی.
نرم‌افزار۰۵اعتبارسنجی
تأیید نهایی مطابق 13849-2.
تحویلدورههای مرتبط نماتک
تهیه و مطالعه
مسیر رسمی تهیه
صفحهٔ رسمی ISOwww.iso.org/standard/73481.htmlCHF 227 برای PDF+ePub (نسخه‌های PDF+ePub+Redline و چاپی نیز موجود است؛ هزینهٔ ارسال جداگانه).
«ISO 13849-1» متنی دارای حق نشر است؛ این صفحه صرفاً «راهنمای شناخت» است (دامنه، ساختار، کاربرد و مسیر تهیه) و جایگزین متن استاندارد نیست. برای استناد مهندسی، نسخهٔ رسمی را تهیه کنید.
آیا ISO 13849-1 برای شماست؟
برای شما مناسب است اگر…
- طراح ایمنی ماشین یا مهندس کنترل/مکاترونیک هستی.
- در حال CE/تأیید ایمنی ماشین برای صادرات هستی.
- مسئول ایمنی خطوط تولید هستی.
بیشتر بررسی کنید اگر…
- کارت فرآیندی/SIS است (61508/61511).
- ماشین بدون کارکرد ایمنی داری.
- دنبال ISO 12100 (ارزیابی ریسک پایه) هستی — مکمل این استاندارد است.
| معیار | ISO 13849-1 | هم‌خانواده‌ها |
|---|---|---|
| دامنه | بخش کنترل ماشین | IEC 61508/61511 (فرآیند) |
| مفهوم | PL a–e و Category | SIL |
| نسخه | ویرایش ۴ (۲۰۲۳) | 13849-2 (اعتبارسنجی) |
پرسش‌های متداول دربارهٔ ISO 13849-1
PL یعنی چه؟
سطح عملکرد؛ معیاری برای اطمینان اجرای کارکرد ایمنی با احتمال خرابی خطرناک در ساعت مشخص.
تفاوتش با IEC 62061 چیست؟
هر دو برای ایمنی ماشیناند؛ ۱۳۸۴۹ رویکرد معماری/PL و ۶۲۰۶۱ رویکرد SIL دارد و انتخاب بستگی به رویکرد طراح دارد.
برای ماشین موجود هم کاربرد دارد؟
بله؛ برای ارزیابی و ارتقای ایمنی ماشینهای موجود نیز به کار میرود.
از کجا تهیه کنم؟
از iso.org (حدود ۲۲۷ فرانک سوئیس)؛ پیشنمایش رسمی رایگان.
منابع این صفحه (بازدید 2026-10-12 · iso.org): صفحهٔ رسمی ISO و برنامه‌های رسمی مرتبط. این صفحه محتوای اورجینال است و متن استاندارد را بازنشر نمی‌کند.
مراجع مرتبط این حوزه
همهٔ مراجع ایمنی و بهداشت شغلی ←NFPA 70Eاستاندارد ایمنی برق در محیط کاراولویت ۱CLP (EC 1272/2008)CLP — مقررهٔ (EC) ۱۲۷۲/۲۰۰۸؛ طبقه‌بندی، برچسب‌گذاری و بسته‌بندی مواد شیمیاییاولویت ۱ISO 12480-1ISO 12480-1 — جرثقیل‌ها؛ استفادهٔ ایمن — بخش ۱: عمومیاولویت ۱OSHA 29 CFR 1910.119OSHA 29 CFR 1910.119 — مدیریت ایمنی فرایند مواد شیمیایی بسیار خطرناکاولویت ۱OSHA 29 CFR 1910.1200OSHA 29 CFR 1910.1200 — ارتباط خطراولویت ۱OSHA 29 CFR 1910.146OSHA 29 CFR 1910.146 — فضاهای بستهٔ نیازمند مجوزاولویت ۱