نجات‌گر کوهستان

بخش زیادی از کار، انتظار آماده است. تیم در پایگاه یا در خانه شیفت آماده‌باش دارد و با اعلام حادثه باید در کوتاه‌ترین زمان با تجهیزات کامل حرکت کند. پیش از حرکت، اطلاعات تماس‌گیرنده، مختصات، تعداد افراد، وضعیت مصدوم و وضع هوا جمع‌بندی می‌شود و بر همین اساس ترکیب تیم، مسیر دسترسی و بار تجهیزات انتخاب می‌شود. همین جمع‌بندی تعیین می‌کند تیم به کجا و با چه چیزی برود، اما هر دقیقه صرف‌شده برای آن، دقیقه‌ای است که اعزام عقب می‌افتد؛ دقت و سرعت اینجا با هم رقابت می‌کنند.

وقتی محل دقیق فرد معلوم نیست، عملیات از جست‌وجو شروع می‌شود. نجات‌گر با تکیه بر آخرین نقطه شناخته‌شده، رفتار محتمل گم‌شده و شکل زمین، منطقه را به قطعه‌های قابل پوشش تقسیم می‌کند و هر تیم یک قطعه را جارو می‌کند. نشانه‌ها مهم‌اند: رد پا در برف، وسایل و زباله جامانده، سنگ‌چین یا نشانه‌گذاری مسیر، صدا. پهپاد با دوربین حرارتی، سگ زنده‌یاب و ردیابی آخرین آنتن‌دهی گوشی به این جست‌وجو سرعت می‌دهند اما جای نیروی انسانی روی زمین را نمی‌گیرند.

رسیدن به مصدوم در دیواره یا دره فقط با طناب ممکن است. نجات‌گر انکراژ می‌سازد، سامانه فرود و بالاکشی را می‌بندد و با قرقره و سامانه مزیت مکانیکی، برانکارد را روی شیب جابه‌جا می‌کند. یک نفر همراه برانکارد پایین می‌رود تا سر مصدوم را کنترل کند و برانکارد به سنگ نخورد. هر گره، هر کارابین و هر نقطه اتکا پیش از بار گرفتن دوباره چشمی کنترل می‌شود؛ اینجا خطا فرصت جبران ندارد.

بیشترین تلفات کوهستان در زمستان رخ می‌دهد. در حادثه بهمن، پنجره زنده‌مانی بسیار کوتاه است، بنابراین تیم بدون معطلی با ترنسیور دنبال سیگنال می‌گردد، با پروب نقطه دقیق را پیدا می‌کند و با بیل به‌صورت گروهی و از پهلو حفاری می‌کند. هم‌زمان یک نفر دیدبان ریزش دوم است. پیش از ورود، شیب، لایه‌های برف و بولتن خطر ارزیابی می‌شود؛ تیمی که خودش زیر بهمن برود، به هیچ‌کس کمک نکرده است.

درمان در کوهستان با اورژانس شهری فرق دارد: امکانات محدود است، انتقال ساعت‌ها طول می‌کشد و سرما خودش بیمار را بدتر می‌کند. نجات‌گر خون‌ریزی را کنترل می‌کند، شکستگی را آتل می‌بندد، راه هوایی را باز نگه می‌دارد و مهم‌تر از همه از افت بیشتر دمای بدن جلوگیری می‌کند. نشانه‌های هیپوترمی، سرمازدگی و ارتفاع‌زدگی باید زود شناخته شوند، چون تنها درمان قطعی بعضی از آن‌ها پایین آوردن سریع بیمار است.

بین عملیات‌ها، کار تمام نمی‌شود. تیم تمرین منظم طناب، جست‌وجو و مانور مشترک دارد؛ طناب‌ها، هارنس‌ها و کارابین‌ها بازبینی و عمرشان ثبت می‌شود و کوله‌های عملیاتی دوباره بسته می‌شوند. بخش دیگری از وقت صرف پیشگیری است: آموزش کوه‌نوردان تازه‌کار، هشدار درباره مسیرهای پرخطر فصلی و استقرار پایگاه موقت در تعطیلات پرتردد. هر حادثه‌ای که پیش نیاید، یک عملیات کمتر است.