خطوط تولید و ماشین‌آلات.
- خط تولید
- ماشین
- بسته‌بندی
اولویت ۳ در «برق و الکترونیک»
IEC 61131-3
IEC 61131-3 — PLC PROGRAMMING LANGUAGESزبان‌های برنامه‌نویسی PLC؛ استاندارد مشترک ST، LD، FBD و SFC برای کنترل‌کننده‌های صنعتی — ویرایش ۲۰۲۵.
معرفی IEC 61131-3
«IEC 61131-3» نحو و معنای مجموعه‌ای یکپارچه از زبان‌های برنامه‌نویسی کنترل‌کننده‌های برنامه‌پذیر (PLC) را مشخص می‌کند: زبان متنی ST و زبان‌های گرافیکی LD و FBD بههمراه عناصر SFC و بلوکهای تابعی.
ویرایش جاری ۲۰۲۵ (ویرایش ۴.۰) است؛ از تازه‌های آن افزودن رشتههای UTF-8 و بهروزرسانی فهرست ویژگی‌هاست. زبان مشترک PLCها در اتوماسیون صنعتی همین استاندارد است.
شناسنامهٔ IEC 61131-3
- نهاد تدوین
- IEC
- خانواده
- IEC
- نوع سند
- استاندارد
- ویرایش جاری
- IEC 61131-3:2025 (ویرایش ۴.۰)
- وضعیت
- جاری — ویرایش چهارم، منتشرشده ۲۰۲۵-۰۵-۲۲؛ جایگزین ویرایش سوم IEC 61131-3:2013 (تاریخ انصراف ۲۰۲۵-۰۵-۲۲). تاریخ پایداری: ۲۰۲۷.
- زبان
- انگلیسی
- صفحهٔ رسمی
- مشاهده در وب‌سایت نهاد
شناسه‌ها
IECاستانداردIEC 61131-3:2025 (ویرایش ۴.۰)
از تغییرات مهم ویرایش چهارم: افزودن رشتههای UTF-8 و توابع مرتبط، و پیوست B شامل فهرست جامع ویژگیهای افزوده/حذف‌شده/منسوخ نسبت به ویرایش ۲۰۱۳. ویرایش ۲۰۱۳ (ویرایش ۳.۰) منسوخ شده است.
بررسی و راستی‌آزمایی: 2026-10-12 · webstore.iec.ch
چه چیزی را پوشش می‌دهد
زبان‌های استاندارد
ST، LD، FBD و SFC به‌عنوان زبان‌های مشترک PLC.
زبانهابلوکهای تابعی
کتابخانهٔ توابع و بلوکهای استاندارد.
کتابخانهانواع داده
انواع پایه و ساختاری و قواعد تبدیل.
دادهانتقالپذیری
قابلیت انتقال برنامه بین سیستم‌های کنترل.
قابلحملتبادل اطلاعات
تعامل با سایر اجزای سیستم خودکارسازی.
یکپارچگیویرایش ۲۰۲۵
UTF-8 و ویژگیهای افزوده/منسوخ.
تازههاساختار استاندارد
جایگاه در سری 61131 (سطح فهرست)
- ۶۱۱۳۱-۱اطلاعات عمومی
- ۶۱۱۳۱-۲الزامات تجهیزات و آزمون
- ۶۱۱۳۱-۳زبان‌های برنامه‌نویسی — ویرایش ۴.۰ (۲۰۲۵)
- ۶۱۱۳۱-۴راهنمای کاربر
- ۶۱۱۳۱-۵ تا -۹ارتباطات، فیلدباس، کنترل فازی و…
چند نکتهٔ ساختاری
- ویرایش ۳.۰ (۲۰۱۳) ویژگیهای شیءگرا را به زبان‌ها افزود؛ ویرایش ۲۰۲۵ ادامهٔ تکامل زبان‌هاست.
- نام‌گذاری زبان‌ها در نرم‌افزارهای مختلف کمی متفاوت است (LD/Ladder، FBD، ST/SCL) ولی مبنای همه همین استاندارد است.
- متن کامل پرداختی است؛ چکیده/دامنه در وب‌استور IEC رایگان.
کاربردها و صنایع
کنترل فرآیندهای تأسیساتی.
- تصفیه
- پمپ‌خانه
- تهویه
کنترل‌های کمکی و سیستم‌های فرآیندی.
- کمکی
- مخازن
- انتقال
مشاغل مرتبط
این فهرست از راهنمای مشاغل نماتک می‌آید؛ مشاغلی که در کار روزمره با IEC 61131-3 سر و کار دارند.
مسیر یادگیری IEC 61131-3
مسیر آشنایی — پنج قدم
۰۱انتخاب زبان
انتخاب ST/LD/FBD بر اساس کاربرد.
شروع۰۲ساختار برنامه
بلوک‌ها، توابع و ماژول‌بندی.
طراحی۰۳توسعه
نوشتن و تست برنامه در محیط استاندارد.
اجرا۰۴انتقال
بارگذاری و راه‌اندازی روی PLC.
راه‌اندازی۰۵مستندسازی
مستندات و نسخه‌بندی برنامه.
تحویلدورههای مرتبط نماتک
تهیه و مطالعه
مسیر رسمی تهیه
صفحهٔ رسمی IECwebstore.iec.ch/en/publication/68533CHF 475 (فقط الکترونیکی؛ انگلیسی/فرانسوی).
«IEC 61131-3» متنی دارای حق نشر است؛ این صفحه صرفاً «راهنمای شناخت» است (دامنه، ساختار، کاربرد و مسیر تهیه) و جایگزین متن استاندارد نیست. برای استناد مهندسی، نسخهٔ رسمی را تهیه کنید.
آیا IEC 61131-3 برای شماست؟
برای شما مناسب است اگر…
- برنامه‌نویس PLC یا مهندس کنترل/اتوماسیون هستی.
- می‌خواهی برنامه‌هایت قابل‌حمل بین برندها باشد.
- در حال استانداردسازی روش برنامه‌نویسی تیم هستی.
بیشتر بررسی کنید اگر…
- فقط با یک برند خاص و بدون نیاز انتقال‌پذیری کار می‌کنی.
- کارت الکترونیک/مدار است، نه اتوماسیون.
- دنبال ایمنی عملکردی هستی (61508/13849).
| معیار | IEC 61131-3 | هم‌خانواده‌ها |
|---|---|---|
| دامنه | زبان‌های PLC | 61508 (ایمنی) · 62443 (امنیت OT) |
| نسخه | ۴.۰ (۲۰۲۵) | ۳.۰ (۲۰۱۳) منسوخ |
| ویژگی | چندزبانه و ساخت‌یافته | قابل‌حمل بین برندها |
پرسش‌های متداول دربارهٔ IEC 61131-3
چه زبانهایی را شامل میشود؟
ST (متنی)، LD و FBD (گرافیکی) و عناصر SFC؛ بههمراه قواعد بلوکهای تابعی و انواع داده.
تفاوت ویرایش ۲۰۲۵ با ۲۰۱۳ چیست؟
افزودن رشتههای UTF-8 و توابع مرتبط و بهروزرسانی فهرست ویژگیها؛ ویرایش ۲۰۱۳ منسوخ شده است.
آیا OOP دارد؟
بله؛ از ویرایش ۲۰۱۳ ویژگیهای شیءگرا (بلوکهای تابعی، اینترفیس و…) افزوده شده است.
از کجا تهیه کنم؟
از IEC Webstore (حدود ۴۷۵ فرانک سوئیس، فقط الکترونیکی).
منابع این صفحه (بازدید 2026-10-12 · webstore.iec.ch): صفحهٔ رسمی IEC و برنامه‌های رسمی مرتبط. این صفحه محتوای اورجینال است و متن استاندارد را بازنشر نمی‌کند.
مراجع مرتبط این حوزه
همهٔ مراجع برق و الکترونیک ←ETSI EN 300 328ETSI EN 300 328 — تجهیزات انتقال دادهٔ پهن‌باند در باند ۲٫۴ گیگاهرتز (WAS/RLAN)اولویت ۱ETSI EN 301 489-1ETSI EN 301 489-1 — الزامات سازگاری الکترومغناطیسی تجهیزات رادیویی، بخش ۱: الزامات مشترکاولویت ۱IEEE 1547.1IEEE 1547.1 — رویه‌های آزمون انطباق تجهیزات اتصال منابع انرژی توزیع‌شده به شبکهٔ برقاولویت ۱IEEE 2800IEEE 2800 — اتصال و قابلیت همکاری منابع مبتنی بر اینورتر با شبکهٔ انتقالاولویت ۱IEC 62548آرایه‌های فتوولتائیک (PV) — بخش ۱: الزامات طراحیاولویت ۱IEC 60904-3ادوات فتوولتائیک — بخش ۳: اصول اندازه‌گیری ادوات خورشیدی فتوولتائیک زمینی با داده‌های مرجع تابش طیفیاولویت ۱