اولویت ۱ در «برق و الکترونیک»

IEC 61508

IEC 61508 — FUNCTIONAL SAFETY OF E/E/PE SAFETY-RELATED SYSTEMS

سری استاندارد ایمنی عملکردی؛ چارچوب سطوح SIL برای سیستم‌های برقی/الکترونیکی/برنامه‌پذیر ایمنی‌محور.

صفحهٔ رسمی IEC تهیه و مطالعه آموزش‌های مرتبط

معرفی IEC 61508

«IEC 61508» سری استاندارد ایمنی عملکردی سیستم‌های E/E/PE مرتبط با ایمنی است؛ چارچوب تعریف کارکردهای ایمنی و سطوح SIL را فراهم می‌کند و پشتوانهٔ مفهومی استانداردهای بخشی (مثل 61511 برای فرآیند) است.

بخش ۱ ویرایش ۲.۰ (۲۰۱۰) است و سری هفت‌بخشی دارد؛ استاندارد پایهٔ ایمنی (basic safety publication) محسوب می‌شود و در صنایع فرآیندی، ماشین‌سازی و حمل‌ونقل ارجاع می‌شود.

شناسنامهٔ IEC 61508

نهاد تدوین: IEC
خانواده: IEC
نوع سند: سری استاندارد
ویرایش جاری: IEC 61508-1:2010 (ویرایش ۲.۰) — مبنا؛ سری شامل بخش‌های ۱ تا ۷
وضعیت: جاری — ویرایش دوم، منتشرشده ۲۰۱۰-۰۴-۳۰؛ تاریخ پایداری: ۲۰۲۷. صفحهٔ رسمی ویرایش جدیدتری اعلام نکرده است.
زبان: انگلیسی
صفحهٔ رسمی: مشاهده در وب‌سایت نهاد

شناسه‌ها

IECسری استانداردIEC 61508-1:2010 (ویرایش ۲.۰) — مبنا؛ سری شامل بخش‌های ۱ تا ۷

سری ۷بخشی (بخش‌های ۱ تا ۷) و دارای جایگاه «basic safety publication» طبق IEC Guide 104 است؛ پشتوانهٔ مفهومی سطوح SIL در استانداردهای بخشی محسوب می‌شود. نسخهٔ CMV شامل تفسیر تخصصی تغییرات هر بخش است.

بررسی و راستی‌آزمایی: 2026-10-12 · webstore.iec.ch

چه چیزی را پوشش می‌دهد

چرخهٔ عمر ایمنی

چرخهٔ عمر کامل از مفهوم تا از رده خارج‌سازی.

چرخهٔ عمر

سطوح SIL

تعیین سطح یکپارچگی ایمنی برای هر کارکرد.

SIL

تحلیل خطر

تحلیل خطر و تعیین الزامات ایمنی.

تحلیل

الزامات نرم‌افزار

الزامات نرم‌افزار ایمنی‌محور (بخش ۳).

نرم‌افزار

تکنیک‌ها

فهرست تکنیک‌ها و معیارهای بخش ۲/۳ (بخش‌های ۵ و ۶).

روش‌ها

ارزیابی عملکرد

پایش، نگهداری و تغییرات پس از راه‌اندازی.

بهره‌برداری

ساختار استاندارد

بخش‌های سری (سطح فهرست)

۶۱۵۰۸-۱الزامات عمومی — ویرایش ۲.۰ (۲۰۱۰)
۶۱۵۰۸-۲الزامات سیستم‌های E/E/PE ایمنی‌محور
۶۱۵۰۸-۳الزامات نرم‌افزار
۶۱۵۰۸-۴تعاریف و اختصارات
۶۱۵۰۸-۵تکنیک‌ها و معیارها (تعیین SIL)
۶۱۵۰۸-۶کاربرد بخش‌های ۲ و ۳
۶۱۵۰۸-۷تکنیک‌ها و معیارها (سیستم/سخت‌افزار)

چند نکتهٔ ساختاری

در صنایع فرآیندی، معمولاً استاندارد بخشی IEC 61511 (و ISA S84) اعمال می‌شود که بر پایهٔ 61508 نوشته شده است.
مفهوم SIL (۱ تا ۴) در ادبیات صنعت نفت و پتروشیمی رایج‌ترین زبان ایمنی عملکردی است.
بروشور رسمی رایگان IEC دربارهٔ ایمنی عملکردی در iec.ch منتشر شده است.

کاربردها و صنایع

صنایع فرآیندی

سیستم‌های ایمنی SIS پالایشگاه و پتروشیمی.

SIS
ESD
آتش‌وگاز

ماشین‌سازی

حفاظت ماشین و خطوط تولید.

خط تولید
پرس
ربات

انرژی و زیرساخت

نیروگاه، خطوط لوله و حمل‌ونقل.

نیروگاه
خط لوله
ریل

مشاغل مرتبط

این فهرست از راهنمای مشاغل نماتک می‌آید؛ مشاغلی که در کار روزمره با IEC 61508 سر و کار دارند.

مهندس برقElectrical Engineer مهندس الکترونیکElectronics Design Engineer مهندس ایمنی صنعتیIndustrial Safety Engineer مهندس ایمنی فرآیندProcess Safety Engineer مدیر فنی مهندسیElectrical Engineering Manager مهندس ساخت و تولیدManufacturing Electrical Engineer

مسیر یادگیری IEC 61508

مسیر آشنایی — پنج قدم

۰۱مفهوم ایمنی

تعریف کارکردهای ایمنی و دامنه.

شروع

۰۲تحلیل خطر

تعیین SIL هدف هر کارکرد.

تحلیل

۰۳طراحی

انتخاب معماری و اجزای متناسب.

طراحی

۰۴راستی‌آزمایی

تأیید انطباق و مستندسازی.

تأیید

۰۵بهره‌برداری

پایش، آزمون دوره‌ای و مدیریت تغییر.

چرخهٔ عمر

دوره‌های مرتبط نماتک

ابزار دقیق۸۹ ساعت ویدیو · گواهینامه~~۳۹٬۰۰۰٬۰۰۰~~۱۵٬۶۰۰٬۰۰۰ تومان۶۰٪

ابزار دقیق کاربردی۲۱ ساعت ویدیو · گواهینامه~~۱۰٬۰۰۰٬۰۰۰~~۷٬۵۰۰٬۰۰۰ تومان۲۵٪

ایمنی صنعتی۴۳ ساعت ویدیو · گواهینامه~~۱۹٬۰۰۰٬۰۰۰~~۵٬۷۰۰٬۰۰۰ تومان۷۰٪

ایمنی کار با مواد شیمیایی۱۷ ساعت ویدیو · گواهینامه~~۸٬۰۰۰٬۰۰۰~~۲٬۰۰۰٬۰۰۰ تومان۷۵٪

منابع رسمی و رایگان

بروشور رایگان IEC دربارهٔ ایمنی عملکردی و ساختار سری IEC 61508 (دامنهٔ رسمی iec.ch):https://www.iec.ch/system/files/2019-09/content/media/files/functional_safety.pdf خبرنامهٔ رایگان IEC Just Published:https://webstore.iec.ch/en/just-published/past-month/

تهیه و مطالعه

مسیر رسمی تهیه

صفحهٔ رسمی IECwebstore.iec.ch/en/publication/5515

CHF 380 برای IEC 61508-1:2010 (الکترونیکی/چاپی؛ انگلیسی/فرانسوی یا اسپانیایی). نسخهٔ تفسیری کل سری (IEC 61508:2010 CMV) با CHF 4386 عرضه می‌شود.

مطالعهٔ رایگان قانونی

«IEC 61508» متنی دارای حق نشر است؛ این صفحه صرفاً «راهنمای شناخت» است (دامنه، ساختار، کاربرد و مسیر تهیه) و جایگزین متن استاندارد نیست. برای استناد مهندسی، نسخهٔ رسمی را تهیه کنید.

آیا IEC 61508 برای شماست؟

برای شما مناسب است اگر…

در پروژه‌های SIS/ایمنی فرآیندی کار می‌کنی.
مهندس کنترل/ابزار دقیق یا ایمنی هستی.
دنبال زبان مشترک SIL در مناقصات هستی.

بیشتر بررسی کنید اگر…

ماشین‌های ساده داری (ISO 13849 سبک‌تر است).
فقط کنترل معمولی (DCS/PLC) کار می‌کنی بدون کارکرد ایمنی.
دنبال استاندارد بخشی صنعت خودت هستی (مثل 61511).

جایگاه در ایمنی عملکردی
معیار	IEC 61508	هم‌خانواده‌ها
دامنه	پایهٔ E/E/PE	61511 فرآیند · 62061/13849 ماشین
مفهوم	SIL ۱ تا ۴	PL برای ماشین
نوع	basic safety publication	پشتوانهٔ استانداردهای بخشی

پرسش‌های متداول دربارهٔ IEC 61508

SIL چیست؟

سطح یکپارچگی ایمنی؛ معیاری برای اطمینان از اجرای کارکرد ایمنی با احتمال خرابی مجاز مشخص.

برای صنعت فرآیندی کدام سند ملاک است؟

معمولاً IEC 61511 که بر پایهٔ ۶۱۵۰۸ نوشته شده و الزامات صنعت فرآیند را تفصیل می‌دهد.

آیا رایگان است؟

بروشور توضیحی رایگان است؛ متن سری پرداختی (بخش ۱ حدود ۳۸۰ فرانک سوئیس).

از کجا تهیه کنم؟

از IEC Webstore.

منابع این صفحه (بازدید 2026-10-12 · webstore.iec.ch): صفحهٔ رسمی IEC و برنامه‌های رسمی مرتبط. این صفحه محتوای اورجینال است و متن استاندارد را بازنشر نمی‌کند.

مراجع مرتبط این حوزه

همهٔ مراجع برق و الکترونیک ←

ETSI EN 300 328ETSI EN 300 328 — تجهیزات انتقال دادهٔ پهن‌باند در باند ۲٫۴ گیگاهرتز (WAS/RLAN)اولویت ۱ ETSI EN 301 489-1ETSI EN 301 489-1 — الزامات سازگاری الکترومغناطیسی تجهیزات رادیویی، بخش ۱: الزامات مشترکاولویت ۱ IEEE 1547.1IEEE 1547.1 — رویه‌های آزمون انطباق تجهیزات اتصال منابع انرژی توزیع‌شده به شبکهٔ برقاولویت ۱ IEEE 2800IEEE 2800 — اتصال و قابلیت همکاری منابع مبتنی بر اینورتر با شبکهٔ انتقالاولویت ۱ IEC 62548آرایه‌های فتوولتائیک (PV) — بخش ۱: الزامات طراحیاولویت ۱ IEC 60904-3ادوات فتوولتائیک — بخش ۳: اصول اندازه‌گیری ادوات خورشیدی فتوولتائیک زمینی با داده‌های مرجع تابش طیفیاولویت ۱